Elementy kryminologii, suicydologii i wiktymologii (wykład) - 2019/2020

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:Ks. dr hab. Kazimierz Pierzchała prof. KUL
Organizator:Wydział Nauk Społecznych - Instytut Pedagogiki
Liczba godzin tydzień/semestr: 1/15
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
1. Student powinien zdobyć usystematyzowaną wiedzę na temat przestępczości, przestępstwa i przestępcy.
2. Student powinien nabyć umiejętności pozwalające na posługiwania się podstawowymi pojęciami określającymi przestępczość oraz postrzeganie przestępczości jako fenomenu społecznego, psychologicznego i psychopatologicznego.
3. Student powinien poznać determinanty przestępczości.
4. Student powinien poznać metody badawcze diagnozujące zjawisko przestępczości oraz poznać sposoby krytycznej oceny i interpretacji danych statystycznych dotyczących przestępczości.
5. Student powinien poznać sposoby zapobiegania i zwalczania przestępczości.
6. Student Pogłębia wiedzę na temat celów i zadań suicydologii, pojęcia samobójstwa, etiologii zachowań suicydalnych, kryminalistycznej problematyki suicydologii, pomocy osobom po usiłowaniu samobójstwa, systemów zapobiegania zamachom samobójczym oraz - przede wszystkim - na temat prawnych aspektów samobójstwa.
Wymagania wstępne
1. Podstawowa wiedza z zakresu psychologii i pedagogiki dotycząca psychospołecznych uwarunkowań funkcjonowania człowieka w społeczeństwie.
2. Umiejętność wyszukiwania informacji w literaturze przedmiotu oraz syntetycznego przedstawiania w formie wypowiedzi lub pisemnej najważniejszych treści.
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
W_01 Zna elementarną terminologię używaną w pedagogice i rozumie jej źródła oraz zastosowania w obrębie pokrewnych dyscyplin naukowych. K_W01
W_02 Ma elementarną wiedzę o miejscu pedagogiki w systemie nauk oraz o jej przedmiotowych i metodologicznych powiązaniach z innymi dyscyplinami naukowymi. K_W02
W_03 Zna podstawowe formy teoretyzacji w pedagogice, ich charakter i rolę w tworzeniu wiedzy pedagogicznej i w pracy edukacyjnej; odróżnia teorie potoczne od naukowych, teorie praktyczne, teoretyczno-praktyczne, teoretyczne i metateoretyczne oraz koncepcje, modele i praktyki edukacyjne; zna podstawowe teorie dotyczące wychowania, uczenia się i nauczania, rozumie różnorodne uwarunkowania tych procesów. K_W09

UMIEJĘTNOŚCI
U_01 Potrafi dokonać obserwacji i interpretacji zjawisk społecznych; analizuje ich genezę, ich powiązania z różnymi obszarami działalności pedagogicznej, wskazuje na ich uwarunkowania i zależności. K_U01
U_02 Potrafi wykorzystywać podstawową wiedzę teoretyczną z zakresu pedagogiki oraz powiązanych z nią dyscyplin w celu analizowania i interpretowania problemów edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych, kulturalnych i pomocowych, a także motywów, modeli i wzorów ludzkich zachowań K_U02
U_03 Potrafi posługiwać się podstawowymi ujęciami teoretycznymi w celu analizowania motywów i wzorów ludzkich zachowań, diagnozowania i prognozowania sytuacji oraz analizowania strategii działań praktycznych w odniesieniu do różnych kontekstów działalności pedagogicznej. K_U03
U_04 Potrafi samodzielnie zdobywać wiedzę, potrafi dokonać streszczenia opracowań teoretycznych i komunikatów z badań oraz rozwijać swoje profesjonalne umiejętności, korzystając z różnych źródeł (w języku rodzimym i obcym) i nowoczesnych technologii (ICT). K_U04

KOMPETENCJE SPOŁECZNE
K_01 Ma świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego dokształcania się zawodowego i rozwoju osobistego, dokonuje samooceny własnych kompetencji i doskonali umiejętności, wyznacza kierunki własnego rozwoju i kształcenia. ¬K_K01
K_02 Docenia znaczenie nauk pedagogicznych dla utrzymania i rozwoju prawidłowych więzi w środowiskach społecznych i odnosi zdobytą wiedzę do projektowania działań zawodowych. ¬K_K02
K_03 Ma przekonanie o sensie, wartości i potrzebie podejmowania działań pedagogicznych w środowisku społecznym; jest gotowy do podejmowania wyzwań zawodowych; wykazuje aktywność, podejmuje trud i odznacza się wytrwałością w realizacji indywidualnych i zespołowych działań profesjonalnych w zakresie pedagogiki. ¬K_K03
K_04 Dostrzega i formułuje problemy moralne i dylematy etyczne związane z własną i cudzą pracą, poszukuje optymalnych rozwiązań, postępuje zgodnie z zasadami etyki a szczególnie personalistycznej i chrześcijańskiej. K_K05
Metody dydaktyczne
WIEDZA
W_01 Wykład konwersatoryjny Praca pisemna Protokół
W_02 Wykład problemowy Praca pisemna Protokół
W_03 Praca zespołowa Praca pisemna Protokół
W_04 Dyskusja Obserwacja Protokół

UMIEJĘTNOŚCI
U_01 Analiza tekstu Referat Protokół
U_02 Burza mózgów/giełda pomysłów Przygotowanie / wykonanie projektu Protokół
U_03 Dyskusja Obserwacja Protokół

KOMPETENCJE SPOŁECZNE
K_01 Dyskusja Obserwacja Protokół
K_02 Praca w grupach w różnych rolach (lidera, sprawozdawcy, uczestnika) Przygotowanie / wykonanie projektu Protokół
Treści programowe przedmiotu
1. Główne paradygmaty kryminologiczne;
2. Podstawowe pojęcia związane z przestępczością;
3. Metody badań kryminologicznych;
4. Teorie przestępczości;
5. Przestępczość stwierdzona, ujawniona, nieujawniona. Statystyki kryminalne;
6. Charakterystyka przestępczości. Rodzaje przestępczości;
7. Determinanty przestępczości;
8. Patologie przestępczości. Ujemne zjawiska społeczne a przestępczość;
9. Zapobieganie i zwalczanie przestępczości;
10. Wiktymologia.
11. Cele i zadania suicydologii. Pojęcie samobójstwa. Etiologia zachowań suicydalnych. Prawne aspekty samobójstwa. Pomoc osobom po usiłowaniu samobójstwa. Systemy zapobiegania zamachom samobójczym.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Wiedza
• test
• stopień opanowania materiału do przygotowania przez studentów na każde zajęcia

Umiejętności
• egzamin
• aktywność na zajęciach

Kompetencje społeczne
• egzamin

Podstawą zaliczenia jest otrzymanie określonej liczby poprawnych odpowiedzi:
na ocenę 3 student udziela od 55 % do 65 %,
na ocenę 3.5 student udziela od 66% do 75%,
na ocenę 4 student udziela od 76% do 85%,
na ocenę 4.5 student udziela od 86% do 90%,
na ocenę 5 student udziela od 91% do 100%.
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Literatura podstawowa
1. Bułat K., Kryminologia: repetytorium. Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2013.
2. Hołyst B., Kryminologia: podstawowe problemy. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 2007.
3. Hołyst B., Suicydologia, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2012.
4. Hołyst B., Wiktymologia, Wydawnictwo: LexisNexis, Warszawa 2011.
5. Iwański M., Papierz A., Stożek M.B, Kryminologia repetytorium, Wydawnictwo Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2013.
6. Jóźwiak E. (2013), Kryminologia. Repetytorium. 3. Wydanie, Wolters Kluwer Polska SA, Warszaw 2013.
7. Kuć M., Kryminologia. Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2013.
8. Tyszkiewicz L., Kryminogeneza w ujęciu kryminologii humanistycznej. Katowice 1997.
9. Wójcik J.W., Kryminologia: współczesne aspekty. Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2014.

Literatura uzupełniająca
1. Falandysz L., W kręgu kryminologii radykalnej. Wiedza Powszechna, Warszawa 1986.
2. Hołyst B., Socjologia kryminalistyczna, Tom 1 i 2, 2007, Wydawnictwo: LexisNexis, Warszawa 2007.
3. Malczewski J., Eutanazja: gdy etyka zderza się z prawem, Wydawnictwo LEX, Warszawa 2012.
4. Przybyliński S., Podkultura więzienna – wielowymiarowość rzeczywistości penitencjarnej, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2006.
5. Stojer-Polańska J., Biederman-Zaręba A. (red.), Samobójstwo: stare problemy, nowe rozwiązania. Wydawnictwo Jak, Kraków 2013.
Kierunek studiów: Pedagogika (stacjonarne I stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok III - Semestr 6
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Egzamin