Teorie i metodyka profilaktyki społecznej (wykład) - 2019/2020

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:dr Lidia Pietruszka
Organizator:Wydział Nauk Społecznych - Instytut Pedagogiki
Liczba godzin tydzień/semestr: 2/30
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1 - Zasadniczym celem wykładu jest dostarczenie wiedzy o istocie, celach, fazach i odmianach profilaktyki
C2 - Wykład ma za zadanie zapoznanie z profesjonalnymi programami profilaktycznymi
C3 - Celem jest również ukazanie roli profilaktyki w kontekście zagrożeń wychowawczych wynikających z rozszerzających się zjawisk patologii społecznej
C4 - Wykład winien zaowocować twórczym nastawieniem w projektowaniu, planowaniu działalności profilaktycznej
Wymagania wstępne
W1 - Znajomość podstawowych pojęć pedagogicznych i socjologicznych
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
Student ma pogłębioną wiedzę o rodzajach więzi społecznych istotnych z punktu widzenia procesów patologii i profilaktyki- K_W108
Student ma uporządkowaną i pogłębioną wiedzę na temat istoty, poziomów i rodzajów oddziaływań prewencyjnych oraz efektywnej i twórczej realizacji funkcji profilaktycznej w placówkach opiekuńczo-wychowawczych, rozumie istotę funkcjonalności i dysfunkcjonalności, normy i patologii - K_W107

UMIEJĘTNOŚCI
Student posiada pogłębione umiejętności obserwowania, wyszukiwania i przetwarzania informacji na temat zjawisk społecznych, szczególnie tych o znamionach patologicznych oraz interpretowania ich z punktu widzenia problemów edukacyjnych K_U01
W oparciu o dostępną literaturę oraz stosowane praktyki student potrafi zaplanować program doskonalenia profilaktycznej funkcji szkoły K_U34

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
Student utożsamia się z wartościami, celami i zadaniami realizowanymi w praktyce profilaktycznej, odznacza się rozwagą, dojrzałością i zaangażowaniem, twórczym nastawieniem w projektowaniu, planowaniu i realizowaniu działań profilaktycznych K_K03
Metody dydaktyczne
wykład konwersatoryjny z zastosowaniem prezentacji multimedialnej
praca z tekstem
Treści programowe przedmiotu
1. Profilaktyka - podstawowe pojęcia
2. Zasadnicze cele profilaktyki
3. Klasyfikacje odmian profilaktyki
- profilaktyka eliminująco-uprzedzająca
- profilaktyka eliminująco - objawowa
- profilaktyka powstrzymująca
- profilaktyka kreatywna
4. Profilaktyka uzależnień
5. Wybrane współczesne programy profilaktyczne:
- program profilaktyki z zakresu zapobiegania narkomanii
- profilaktyka z zakresu picia alkoholu wśród dzieci i młodzieży
- zapobieganie prostytucji i pornografii
- program przeciwdziałania zjawisku nikotynizmu
- przeciwdziałanie zjawisku przemocy
6. Profilaktyka negatywna jako dominująca metoda zapobiegania uzależnieniom
- model moralizujący
- model intelektualizujący
- model biologizujący
- model psychologizujący
7. Podstawy integralnej profilaktyki w ujęciu ks. Marka Dziewieckiego
a) kształtowanie dojrzałej postawy wobec życia jako główny cel integralnej profilaktyki uzależnień
b) miejsca realizacji integralnej profilaktyki uzależnień: niezastąpiona rola rodziny, rola parafii, szkoły, środków społecznego przekazu, rola profesjonalistów z zakresu profilaktyki uzależnień
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Egzamin ustny
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Literatura podstawowa
1. Dziewiecki M., Nowoczesna profilaktyka uzależnień, Wyd. Jedność, Kielce 2001
2. Gaś Z., Profilaktyka uzależnień, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1993
3. Pospiszyl I., Patologie społeczne, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2008
4. Rejzner A. (red.), Postępy resocjalizacji i profilaktyki społecznej, Warszawa 2007
5. Szymańska J., Programy profilaktyczne. Podstawy profesjonalnej psychoprofilaktyki, Warszawa 2000
6. Ziemska M., Kwak A.(red.), Funkcjonowanie rodziny a problemy profilaktyki społecznej i resocjalizacji, Warszawa 1982

Literatura uzupełniająca
1. Jędrzejko M., Sarzała D.(red.), Człowiek i uzależnienia, Akademia Humanistyczna im. Aleksandra Gieysztora, Warszawa 2010
2. Słowik- Gabryelska A., Patologie społeczne. Alkoholizm, narkomania, nikotynizm, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2006
3. Woronowicz B. T., Uzależnienia. Geneza, terapia, powrót do zdrowia, Wydawnictwo Edukacyjne PARPAMEDIA, Poznań 2009
Kierunek studiów: Pedagogika (stacjonarne I stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok II - Semestr 4
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Egzamin