Poradnictwo małżeńsko-rodzinne (konwersatorium) - 2019/2020

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:dr hab. Maria Chuchra prof. KUL
Organizator:Wydział Teologii - Instytut Nauk Teologicznych
Liczba godzin tydzień/semestr: 2/30
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1 - zapoznanie studentów z funkcjonowaniem poradni małżeńsko-rodzinnej;
C2 - analiza sytuacji najczęściej występujących w poradniach małżeńsko-rodzinnych oraz strategii poradnictwa;
C3 - superwizja własnych projektów zawodowych na rzecz środowiska rodzinnego skonstruowanych na podstawie uczestnictwa w zajęciach terenowych, odbytych praktykach oraz wizyty w poradni.
Wymagania wstępne
Znajomość podstaw psychologii ogólnej oraz mechanizmów psychologicznych kierujących jednostką oraz małą grupą społeczną
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
(W) 1. Student ma podstawową wiedzę umożliwiającą poznanie funkcjonowania mikrośrodowiska rodzinnego, w którym odbywa się zaspokajanie potrzeb jednostki i rodziny PS1A_W03
(W) 2. Student ma podstawową, uporządkowaną wiedzę w zakresie dysfunkcjonalności rodziny w pełnieniu zadań opiekuńczo-wychowawczych, zna ich specyfikę i procesy w nich zachodzące PS1A_W12
UMIEJĘTNOŚCI
(U) 1. Student posiada umiejętności przywracania lub podtrzymywania właściwych interakcji między jednostkami a społeczeństwem (doskonalenia funkcjonowania społecznego); pobudzania samozaradności indywidualnej (działań samopomocowych) u osób, rodzin, grup i środowisk społecznych; potrafi nawiązać relacje interpersonalne w pracy z klientem i w pracy zespołowej PS1A_U09
(U) 2. Student ma rozwinięte umiejętności w zakresie komunikacji interpersonalnej, potrafi używać języka specjalistycznego i porozumiewać się w sposób precyzyjny i spójny przy użyciu różnych kanałów i technik komunikacyjnych ze specjalistami w zakresie pracy socjalnej, jak i z odbiorcami spoza grona specjalistów, PS1A_U14.
KOMPETENCJE SPOŁECZNE
(K) 1. Student ma świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego dokształcania się zawodowego i rozwoju osobistego (intelektualnego i religijno-duchowego), dokonuje samooceny własnych kompetencji i doskonali umiejętności, wyznacza kierunki własnego rozwoju i kształcenia PS1A_K01
(K) 2. Student jest przygotowany do aktywnego uczestnictwa w grupach, organizacjach i instytucjach realizujących działania pomocowe w różnych obszarach rzeczywistości społecznej; jest zdolny do porozumiewania się z osobami będącymi i nie będącymi specjalistami w danej dziedzinie, PS1A_K07
Metody dydaktyczne
Warsztat tematyczny; praca w małych grupach i dyskusja panelowa (z udziałem przewodniczących grup); miniwykład; introspekcja z komentarzem, trening nowych umiejętności i omówienie ćwiczeń, przygotowanie tematyczne zajęć na podstawie literatury i wykorzystanie jej w dyskusji, psychodrama, odgrywanie ról doradcy i klienta, trening umiejętności praktycznych.
Treści programowe przedmiotu
1. Poradnictwo małżeńsko-rodzinne, zadania poradnictwa i zasady funkcjonowania poradni.
2. Kryteria różnicujące poradnictwo i psychoterapię.
3. Cebulowa teoria szczęścia J. Czapińskiego w poradnictwie rodzinnym.
4. Techniki psychoterapeutyczne w poradnictwie mał.-rodzinnym.
5. Postawa doradcy wg E. Portera
6. Błędy doradcy w relacji z klientem wg T. Gordona
7. Postawa skierowana na klienta C. Rogersa
8. Techniki poradnictwa mał.-rodzinnego skoncentrowane na kliencie
9. Sposoby rozwiazywania konfliktów w rodzinie
10. Kryzysy rozwojowe w rodzinie
11. Kryzys, stres, frustracja, konflikt wewnętrzny
12. Przebaczenie w rodzinie
13. Metody/błędy wychowawcze w rodzinie
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Zaliczenie na ocenę zawiera dwa pisemne kolokwia z części teoretycznej, obecności na zajęciach oraz dodatkowe punkty za aktywność.
Ocena niedostateczna
(W) Student nie posiada podstawowej wiedzy umożliwiającej poznanie funkcjonowania mikrośrodowiska rodzinnego, nie rozumie znaczenia zaspokajania potrzeb jednostki i rodziny dla jej prawidłowego funkcjonowania oraz przyczyn prowadzących do jej dysfunkcyjności w pełnieniu zadań opiekuńczo-wychowawczych.
(U) Student nie posiada umiejętności przywracania lub podtrzymywania właściwych interakcji między jednostką a społeczeństwem (członkami rodziny); nie zna technik pozwalających na pobudzanie samozaradności w rozwiązywaniu problemów rodzinnych, nie potrafi nawiązać relacje interpersonalne w pracy z klientem, ma ograniczone umiejętności w zakresie komunikacji interpersonalnej.
(K) Student ma ograniczoną świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego dokształcania się zawodowego i rozwoju osobistego.

Ocena dostateczna
(W) Student posiada częściową wiedzę umożliwiającą poznanie funkcjonowania mikrośrodowiska rodzinnego, dostrzega fragmentaryczne znaczenie zaspokajania potrzeb jednostki i rodziny dla jej prawidłowego funkcjonowania oraz przyczyn prowadzących do dysfunkcyjności rodziny w pełnieniu zadań opiekuńczo-wychowawczych.
(U) Student wykazuje nie znaczne umiejętności przywracania lub podtrzymywania właściwych interakcji między jednostką a członkami rodziny; zna niektóre techniki pozwalające na pobudzanie samozaradności w rozwiązywaniu problemów rodzinnych, potrafi nawiązać relacje interpersonalne w pracy z klientem, ma ograniczone umiejętności w zakresie komunikacji interpersonalnej.
(K) Student ma ograniczoną świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego dokształcania się zawodowego i rozwoju osobistego

Ocena dobra
(W) Student ma podstawową wiedzę umożliwiającą poznanie funkcjonowania mikrośrodowiska rodzinnego, rozumie znaczenie zaspokajania potrzeb jednostki i rodziny dla jej prawidłowego funkcjonowania oraz przyczyn prowadzących do dysfunkcyjności rodziny w pełnieniu zadań opiekuńczo-wychowawczych.
(U) Student posiada umiejętności przywracania lub podtrzymywania właściwych interakcji między jednostką a społeczeństwem (członkami rodziny); zna techniki pozwalające na pobudzanie samozaradności w rozwiązywaniu problemów rodzinnych, posiada umiejętności w zakresie komunikacji interpersonalnej.
(K) Student ma świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego dokształcania się zawodowego i rozwoju osobistego.

Ocena bardzo dobra
(W) Student ma podstawową wiedzę umożliwiającą poznanie funkcjonowania mikrośrodowiska rodzinnego, bardzo dobrze rozumie znaczenie zaspokajania potrzeb jednostki i rodziny dla jej prawidłowego funkcjonowania oraz przyczyn prowadzących do dysfunkcyjności rodziny w pełnieniu zadań opiekuńczo-wychowawczych.
(U) Student posiada umiejętności przywracania lub podtrzymywania właściwych interakcji między jednostką a społeczeństwem (członkami rodziny); zna techniki pozwalające na pobudzanie samozaradności w rozwiązywaniu problemów rodzinnych, bardzo dobre predyspozycje do nawiązywania relacji interpersonalnych z klientem
(K) Student ma wysoką świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego dokształcania się zawodowego i rozwoju osobistego.
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Sujak, E. Poradnictwo małżeńskie i rodzinne: książka dla doradców i duszpasterzy, Lubliniec: Wydawnictwo KB Studio, 2015.
Red. Dudziak U., Koszałka G., Młyński J., Poradnictwo rodzinne w teorii i praktyce, Kraków: Wydawnictwo Homo Dei, 2013.
Red. Campling J., Poradnictwo krótkoterminowe: narracje i rozwiązania Poznań : Zysk i S-ka Wydawnictwo, cop. 2007
Mellibruda J., Pułapka nie wybaczonej krzywdy, Warszawa: Instytut Psychologii Zdrowia, 1999
Płużek Z., Pychologia pastoralna. Kryzysy psychologiczne, Kraków: 1998
Rogers C. R., Terapia nastawiona na klienta: grupy spotkaniowe, Wrocław : Thesaurus Press : Juniorzy Gospodarki, 1991.

Literatura uzupełniająca:
Mazlish E., Faber A.: Jak mówić, żeby dzieci nas słuchały - jak słuchać, żeby dzieci do nas mówiły. Wydawnictwo Media Rodzina. Poznań 2015.
Faber A., Mazlish E.: Rodzeństwo bez rywalizacji. Jak pomóc własnym dzieciom żyć w zgodzie, by samemu żyć godnie. Wydawnictwo Media Rodzina. Poznań 2012.
Kierunek studiów: Praca socjalna (stacjonarne I stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok II - Semestr 4
Punkty ECTS: 3
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę