Zarys prawa kanonicznego (ćwiczenia) - 2019/2020

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:Ks. dr Grzegorz Bzdyrak
Organizator:Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji - Instytut Prawa
Liczba godzin tydzień/semestr: 1/15
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1 – zdobycie i przyswojenie podstawowej wiedzy z zakresu prawa kanonicznego
C2 – udzielenie kompetentnej pomocy w praktyce prawniczej podmiotom, które o tę pomoc wystąpią
Wymagania wstępne
W1 – znajomość zagadnień z przedmiotu: prawoznawstwo
W2 – znajomość zagadnień z przedmiotu: prawo wyznaniowe
W3 – znajomość zagadnień z przedmiotu: katolicka nauka społeczna
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
1. Zna miejsce i znaczenie nauk prawnych w systemie nauk i ich relacje do innych nauk i dyscyplin naukowych. Student zna strukturę Kościoła i relacje zachodzące między poszczególnymi instytucjami. (K_W01)
2. Student zna i rozumie terminologię właściwą dla prawa kanonicznego. Student wie, jakie są źródła prawa kanonicznego. Student ma podstawową wiedzę w zakresie norm proceduralnych stosowanych w sądownictwie kościelnym. (K_W05)

UMIEJĘTNOŚCI
1. Student potrafi posługiwać się pojęciami z zakresu prawa kanonicznego. Potrafi wykorzystać podstawową wiedzę teoretyczną z prawa kanonicznego w celu ustalenia właściwości zastosowania przepisów prawa kanonicznego w konkretnej sytuacji. (K_U09)
2. Student posiada umiejętność wykorzystania zdobytej wiedzy w celu rozwiązania problemów w pracy zawodowej. Potrafi przygotowywać pisma procesowe (skarga powodowa). (K_U12)

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
1. Student ma świadomość poziomu swojej wiedzy i rozumie potrzebę podnoszenia kwalifikacji. (K_K01)
2. Student jest przekonany o wadze profesjonalnego podejścia do zawodu i przestrzeganiu zasad etycznych. (K_K04)
3. Student odpowiedzialnie przygotowuje się do pracy zawodowej. (K_K06)
Metody dydaktyczne
Dyskusja, ćwiczenia praktyczne.
Treści programowe przedmiotu
1. Pojęcie i źródła prawa kanonicznego.
2. Miejsce prawa kanonicznego wśród nauk prawnych.
3. Skuteczność prawa kanonicznego w państwowym porządku prawnym – w szczególności reprezentacja kościelnych osób prawnych w stosunkach cywilno-prawnych oraz elementy prawa majątkowego.
4. Prawa i obowiązki wiernych – w szczególności prawo do duchowych dóbr Kościoła (w tym zwłaszcza przyjmowanie chrztu, przyjmowanie Komunii św., sprawowanie pogrzebu), prawo do sądu, prawo i obowiązek prowadzenia działalności apostolskiej, prawo i obowiązek uczestnictwa w życiu publicznym Kościoła oraz obowiązek troski o materialne potrzeby Kościoła.
5. Zasady partycypacji wiernych świeckich we władzy rządzenia.
6. Elementy prawa karnego.
7. Prawo procesowe w kontekście procesu o stwierdzenie nieważności małżeństwa – w szczególności tytuły nieważności małżeństwa, elementy skargi powodowej, znaczenie adwokata w procesie małżeńskim.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Kryteria oceny

Ocena niedostateczna
(W) – student nie wie, czym jest prawo kanoniczne, jakie jest jego miejsce wśród nauk prawnych i nie jest w stanie wskazać podstawowych instytucji właściwych dla prawa kanonicznego
(U) – student nie potrafi zastosować zdobytej wiedzy do rozstrzygnięcia, czy postawiony problem dotyczy zakresu prawa kanonicznego, ani nie potrafi w minimalnym stopniu wskazać elementów skargi powodowej
(K) – student nie rozumie, dlaczego prawo kanoniczne może być przydatne w pracy zawodowej i nie dostrzega potrzeby podnoszenia własnych kwalifikacji i dobywania wiedzy

Ocena dostateczna
(W) – student wie, czym jest prawo kanoniczne i zna wybrane instytucje właściwe dla tego prawa
(U) – student potrafi ocenić, czy postawiony problem dotyczy zakresu prawa kanonicznego i potrafi wskazać elementy skargi powodowej
(K) – student rozumie przydatność prawa kanonicznego w pracy zawodowej, ale nie wykazuje zainteresowania podnoszeniem własnych kwalifikacji w tym przedmiocie

Ocena dobra
(W) – student wie, czym jest prawo kanoniczne, jakie jest jego miejsce wśród nauk prawnych, orientuje się w strukturze organizacyjnej Kościoła i zna większość instytucji właściwych prawu kanonicznemu
(U) – student potrafi ocenić, czy postawiony problem dotyczy zakresu prawa kanonicznego oraz jest w stanie zaproponować możliwości prawne jego rozwiązania, jak również potrafi zredagować pismo procesowe
(K) – student rozumie przydatność prawa kanonicznego w pracy zawodowej i wie, w jaki sposób może podnieść własne kwalifikacje w tym przedmiocie

Ocena bardzo dobra
(W) – student wie, czym jest prawo kanoniczne, jakie jest jego miejsc wśród nauk prawnych i zna strukturę organizacją Kościoła oraz instytucje właściwe dla prawa kanonicznego
(U) – student potrafi ocenić, czy postawiony problem dotyczy zakresu prawa kanonicznego oraz jest w stanie wskazać możliwości prawne jego rozwiązania, jak również potrafi zredagować pismo procesowe z uwzględnieniem wszystkich jego elementów
(K) – student rozumie przydatność prawa kanonicznego w pracy zawodowej i konieczność podnoszenia kwalifikacji w tym przedmiocie

Sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia

Efekty kształcenia będą weryfikowane w formie pisemnego kolokwium, które zostanie przeprowadzone dwukrotnie po przepracowaniu określonej partii materiału. Poza zapowiadanymi kolokwiami efekty kształcenia będą także sprawdzane w formie wyrywkowej na początku zajęć, aby ocenić przygotowanie do nich studentów. Studenci będą mieli także za zadanie przygotowanie pisma procesowego (skargi powodowej w procesie o stwierdzenie nieważności małżeństwa). Oceny z kolokwium, pisma procesowego, aktywności na zajęciach, przygotowania do nich oraz frekwencja na zajęciach będą stanowiły podstawę do wystawienia oceny końcowej.
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Źródła prawa
Codex Iuris Canonici auctoritate Ioannis Paulii PP. II promulgatus (25.01.1983), AAS 75 (1983), pars II, s. 1-317; tekst polski: Kodeks Prawa Kanonicznego, przekład polski zatwierdzony przez Konferencję Episkopatu, Poznań: Pallottinum 1984.
Congregazione per la Dottrina della Fede, Nota dottrinale circa alcune questioni riguardanti l’impegno e il comportamento dei cattolici nella vita politica (24.11.2002), „Origins” 32 (2003), s. 537-543; tekst polski: Kongregacja Nauki Wiary, Nota doktrynalna o niektórych aspektach działalności i postępowania katolików w życiu publicznym, „L’Osservatore Romano” 2 (250) 2003, s. 49-54.

Literatura podstawowa
Majer, Piotr (red.). 2011. Codex Iuris Canonici. Kodeks Prawa Kanonicznego. Komentarz. Powszechne i partykularne ustawodawstwo Kościoła katolickiego. Podstawowe akty polskiego prawa wyznaniowego, edycja polska na podstawie wydania hiszpańskiego. Kraków: Lex a Wolters Kluwer business.
Rozkrut, Tomasz. 2009. „Fundamentalne znaczenie skargi powodowej w kanonicznym procesie małżeńskim (KPK, kan. 1501-1506).” Kieleckie Studia Teologiczne 8:135–146.

Literatura uzupełniająca
Bzdyrak, Grzegorz. 2017. „Prawne gwarancje autonomii i niezależności Kościoła katolickiego w Polsce w zakresie władzy jurysdykcyjnej w sprawach małżeńskich.” Przegląd Sejmowy 4(141):19–37.
Romanko, Agnieszka. 2017. „Współdziałanie wiernych chrześcijan świeckich we władzy rządzenia w organach kolegialnych Kościoła partykularnego.” Journal of Modern Science 34(3):11–28.
Rozkrut, Tomasz. 2018. „Rola adwokata w zreformowanym procesie małżeńskim.” Biuletyn Stowarzyszenia Kanonistów Polskich 28(31):143–161.
Sitarz, Mirosław. 2013. „Skuteczność kościelnych aktów administracyjnych w polskim porządku prawnym. Zarys problematyki.” W Servabo legem tuam in toto corde meo. Księga pamiątkowa dedykowana Księdzu Profesorowi Józefowi Krzywdzie CM, Dyrektorowi Instytutu Prawa Kanonicznego UPJPII z okazji 70. rocznicy urodzin, red. A. Zakręta, A. Sosnowski, 441–457. Kraków: Uniwersystet Papieski Jana Pawła II w Krakowie, Wydawnictwo Naukowe 2013.
Słowikowska, Anna. 2017. „Podstawy prawne odpowiedzialności wiernych za materialne potrzeby Kościoła.” Kościół i Prawo 6(19), nr 2:123–141, DOI: http://dx.doi.org/10.18290/kip.2017.6.2-10.
Wierzbicki, Piotr. 2016. Współpraca wiernych świeckich z duchownymi w Kościele partykularnym według Kodeksu Prawa Kanonicznego z 1983 roku. Lublin: Towarzystwo Naukowe KUL.
Kierunek studiów: Prawo (stacjonarne jednolite magisterskie)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok V - Semestr 9
Punkty ECTS: 0
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę