Katolicka nauka społeczna, etyka społeczno-gospodarcza (wykład) - 2019/2020

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:dr Katarzyna Lenart-Kłoś
Organizator:Wydział Nauk Społecznych - Instytut Nauk Socjologicznych
Liczba godzin tydzień/semestr: 2/30
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1 - Głównym celem wykładu jest przekazanie wiedzy o zespole wartości będących odniesieniem w budowaniu etosu społeczeństwa obywatelskiego, w którym respektowana jest godność człowieka oraz podstawowe prawa i obowiązki.
C2 - Wykład ukazuje sposób, w jaki normy są aplikowane do współczesnych kontekstów społeczno-gospodarczych. Studenci uczestniczący w wykładach powinni rozróżniać i rozumieć najważniejsze zasady życia społecznego i gospodarczego.
C3 - Etyka społeczno-gospodarcza ma na celu rozwinąć u studentów umiejętność samodzielnego rozumienia i samodzielnej oceny problemów społeczno-etycznych; umiejętność krytycznego myślenia; umiejętność zastosowania właściwej perspektywy w interpretacji problemów społecznych, z jakimi stykają się na co dzień
Wymagania wstępne
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
W_01 - Absolwent zna i rozumie w sposób pogłębiony personalistyczną koncepcji człowieka jako podmiotu i celu życia społecznego i gospodarczego, zbiór wartości i zasad katolickiej nauki społecznej z centralną zasadą godności człowieka, podstawowe prawa i obowiązki osoby ludzkiej, poglądy na temat wybranych konstrukcji życia społecznego oraz ich praktycznych zastosowań (K_W03)
W_02 - Absolwent zna i rozumie w pogłębiony sposób funkcjonowanie omawianych podczas zajęć współczesnych systemów organizacji pracy i przedsiębiorczości oraz ich etycznej odpowiedzialności (K_W05)
UMIEJĘTNOŚCI
U_01 - Absolwent potrafi samodzielnie analizować, rozumieć oraz krytycznie ocenić zjawiska społeczne i gospodarcze z perspektywy godności osoby ludzkiej jako wartości uniwersalnej i absolutnej (K_U01)
U_02 - Absolwent potrafi uzasadniać postawy i działania wynikające z najważniejszych zasad i wartości katolickiej nauki społecznej oraz potrzebę ich aplikacji w przestrzeni społecznej i publicznej, a także oceniać funkcjonowanie instytucji społecznych według kryterium sprawiedliwości społecznej oraz uzasadnić swoje stanowisko w tej kwestii (K_U03)

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K_01 - Absolwent jest gotów do poszerzania zdobytej wiedzy, zwłaszcza na temat nowych zjawisk społeczno-gospodarczych, implementacji postulatów katolickiej nauki społecznej w obszarze polityki i gospodarki i szukania wsparcia eksperta w przypadku trudności z rozwiązaniem problemu z tego zakresu (K_K02)
K_02 - Absolwent jest gotów do wzięcia odpowiedzialności za podejmowane przez siebie decyzje i działania oraz ich konsekwencje i przestrzegania zasad etyki zawodowej (K_K05)
Metody dydaktyczne
Wykład konwersatoryjny, studium przypadku, dyskusja
Treści programowe przedmiotu
1. Etyka gospodarcza: definicja, typologia.
2. Społeczno-etyczny wymiar pracy ludzkiej.
3. Relacja między pracą a kapitałem.
4. Prawa człowieka w obszarze społeczno-gospodarczym.
5. Bezrobocie, jego typy i skutki.
6. Aplikacyjny charakter zasady subsydiarności.
7. Związki zawodowe jako jedna z form realizacji prawa do zrzeszania się.
8. Strajk i lokaut. Aspekty etyczne ochrony interesów pracowników i pracodawców.
9. Własność w kontekście powszechnego przeznaczenia dóbr.
10. Społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstwa (CSR).
11. Teoria sprawiedliwości społecznej. Sprawiedliwe podatki.
12. Konsumpcjonizm, konsumizm, etyka konsumpcji.
13. Zasada zrównoważonego rozwoju i ekologia integralna.
14. Kapitał społeczny niedzieli i świąt religijnych.
15. Etyka biznesu w warunkach globalizacji. Dumping i działania antydumpingowe.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Ocena niedostateczna:
(W) – Absolwent nie ma podstawowej wiedzy o personalistycznej koncepcji człowieka jako podmiocie i celu życia społecznego i gospodarczego, o zbiorze wartości i zasad katolickiej nauki społecznej z centralną zasadą godności człowieka, o podstawowych prawach i obowiązkach osoby ludzkiej, o poglądach na temat wybranych konstrukcji życia społecznego oraz ich praktycznych zastosowań, nie wykazuje się podstawową znajomością funkcjonowania omawianych podczas zajęć współczesnych systemów organizacji pracy i ich etycznej odpowiedzialności
(U) - Absolwent nie posiada podstawowych umiejętności analizy i interpretacji zjawisk społecznych i gospodarczych w odniesieniu do najważniejszych zasad i wartości katolickiej nauki społecznej
(K) – Absolwent nie potrafi poszerzać zdobytej wiedzy, zwłaszcza na temat nowych zjawisk społeczno-gospodarczych

Ocena dostateczna
(W) – Absolwent ma podstawową wiedzę o personalistycznej koncepcji człowieka jako podmiocie i celu życia społecznego i gospodarczego, o zbiorze wartości i zasad katolickiej nauki społecznej z centralną zasadą godności człowieka, o podstawowych prawach i obowiązkach osoby ludzkiej, o poglądach na temat wybranych konstrukcji życia społecznego oraz ich praktycznych zastosowań, wykazuje się podstawową znajomością funkcjonowania omawianych podczas zajęć współczesnych systemów organizacji pracy i ich etycznej odpowiedzialności
(U) - Absolwent posiada podstawowe umiejętności analizy i interpretacji zjawisk społecznych i gospodarczych w odniesieniu do najważniejszych zasad i wartości katolickiej nauki społecznej
(K) – Absolwent potrafi pod kierunkiem poszerzać zdobytą wiedzę, zwłaszcza na temat nowych zjawisk społeczno-gospodarczych, dostrzega potrzebę implementacji niektórych postulatów katolickiej nauki społecznej w obszarze polityki i gospodarki, jest przekonany o konieczności przestrzegania zasad etyki zawodowej w wybranych sytuacjach

Ocena dobra
(W) – Absolwent ma wiedzę o personalistycznej koncepcji człowieka jako podmiocie i celu życia społecznego i gospodarczego, o zbiorze wartości i zasad katolickiej nauki społecznej z centralną zasadą godności człowieka, o podstawowych prawach i obowiązkach osoby ludzkiej, o poglądach na temat wybranych konstrukcji życia społecznego oraz ich praktycznych zastosowań, wykazuje się znajomością funkcjonowania omawianych podczas zajęć współczesnych systemów organizacji pracy i ich etycznej odpowiedzialności
(U) - Absolwent posiada umiejętności analizy i interpretacji zjawisk społecznych i gospodarczych w odniesieniu do najważniejszych zasad i wartości katolickiej nauki społecznej
(K) – Absolwent potrafi poszerzać zdobytą wiedzę, zwłaszcza na temat nowych zjawisk społeczno-gospodarczych, dostrzega potrzebę implementacji większości postulatów katolickiej nauki społecznej w obszarze polityki i gospodarki, jest przekonany o konieczności przestrzegania zasad etyki zawodowej w większości sytuacji

Ocena bardzo dobra
(W) – Absolwent ma pogłębioną wiedzę o personalistycznej koncepcji człowieka jako podmiocie i celu życia społecznego i gospodarczego, o zbiorze wartości i zasad katolickiej nauki społecznej z centralną zasadą godności człowieka, o podstawowych prawach i obowiązkach osoby ludzkiej, o poglądach na temat wybranych konstrukcji życia społecznego oraz ich praktycznych zastosowań, wykazuje się pogłębioną znajomością funkcjonowania omawianych podczas zajęć współczesnych systemów organizacji pracy i ich etycznej odpowiedzialności
(U) - Absolwent posiada umiejętności samodzielnej analizy i interpretacji zjawisk społecznych i gospodarczych w odniesieniu do najważniejszych zasad i wartości katolickiej nauki społecznej
(K) – Absolwent potrafi samodzielnie poszerzać zdobytą wiedzę, zwłaszcza na temat nowych zjawisk społeczno-gospodarczych, dostrzega potrzebę implementacji postulatów katolickiej nauki społecznej w obszarze polityki i gospodarki, jest przekonany o konieczności przestrzegania zasad etyki zawodowej

Egzamin ustny
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Podstawowa:
J. Mariański, Praca ludzka jako wartość moralna, Lublin 2017;
A. Dylus, Gospodarka w perspektywie etycznej i religijnej, Warszawa 2016;
S. Fel, Społeczny aspekt shareholder value i sieciowej organizacji pracy, w: S. Partycki (red.), E-gospodarka, E-społeczeństwo w Europie Środkowej i Wschodniej, Lublin 2009, s. 325-334.
S. Fel, Oswalda von Nell-Breuninga koncepcja ładu społeczno-gospodarczego, Lublin 2007; s. 191-204;
S. Fel, J. Kupny (red.), Katolicka nauka społeczna. Podstawowe zagadnienia z życia gospodarczego, Katowice 2003;
S. Fel, Podmioty pozarządowe w globalnym zarządzaniu (global governance) www.univ.rzeszow.pl/ekonomia/Zeszyt8/13_fel.pdf;

Uzupełniająca:
S. Fel. J. Kupny (red.), Kościół wobec problemów współczesnego życia gospodarczego, Lublin 2002; K. Bełch, Katolicka nauka społeczna, Kielce 2007;
M. Wódka, Kategoria moral capital w etyce społeczno-gospodarczej, w: Annales. Etyka w życiu gospodarczym, 19 (2016) 3, s. 59-72;
R. Marx, H. Wulsdorf, Christliche Sozialethik, Paderborn 2002;
H.J. Alford, M.J. Naughton, Managing as if Fait Mattered: Christian Social Principles in the Modern Organization, Notre Dame 2001;
A. Rauscher, Handbuch der Katholischen Soziallehre, Berlin 2008
Kierunek studiów: Socjologia (stacjonarne II stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok I - Semestr 1
Punkty ECTS: 3
Forma zaliczenia: Egzamin