Analiza i interpretacja tekstów łacińskich (ćwiczenia) - 2019/2020

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:dr Agata Łuka
Organizator:Wydział Nauk Humanistycznych - Instytut Literaturoznawstwa
Liczba godzin tydzień/semestr: 2/30
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
Lektura, poszerzona o analizę i interpretację historyczno-literacką, wybranych fragmentów poezji łacińskiej.
Rozwinięcie umiejętności analizy i interpretacji dzieła literackiego.
Ukazanie literackich walorów tekstu.
Udoskonalenie umiejętności przekładu tekstów poezji łacińskiej na język polski oraz ich analizy i interpretacji historyczno-literackiej.
Przekład utworów łacińskich na język polski z uwzględnieniem zasad adekwatności przekładu oraz stylistyki języka ojczystego.
Podejmowanie prób sporządzenia przekładów, trawestacji, parafraz lub parodii utworów opracowanych podczas zajęć, zgodnie z zasadami adekwatności przekładu i stylistyki polskiej.
Wymagania wstępne
Znajomość języka łacińskiego, gruntowna znajomość składni łacińskiej.
Znajomość historii literatury greckiej i łacińskiej wszystkich epok, zwłaszcza okresu augustowskiego.
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
Znajomość sposobów analizy i interpretacji historyczno-literackiej tekstu łacińskiego.
Znajomość zasad adekwatnego przekładu.
UMIEJĘTNOŚCI
Umiejętność analizy i interpretacji historyczno-literackiej łacińskich tekstów.
Umiejętność sporządzenia poprawnego przekładu, trawestacji, parafrazy lub parodii tekstu poetyckiego z uwzględnieniem różnic strukturalnych między łaciną a językiem polskim.
Umiejętność sporządzenia przekładu zgodnie z zasadami adekwatności przekładu i stylistyki polskiej.
KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
Świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumienie potrzeby ciągłego kształcenia się i rozwoju.
Umiejętność dostrzeżenia i docenienia tradycji i dziedzictwa kulturowego ludzkości oraz świadomość odpowiedzialności za ich pielęgnowanie.
Świadomość znaczenia nauk o starożytności dla utrzymania i rozwoju więzi społecznej na różnych poziomach.
Metody dydaktyczne
Elementy wykładu na temat zagadnień teorii przekładu.
Ćwiczenia praktyczne w czytaniu metrycznym poezji łacińskiej.
Ćwiczenia dotyczące analizy, interpretacji i przekładu utworu poetyckiego.
Praca w grupie nad wybranymi tekstami łacińskimi.
Dyskusja nad poszczególnymi aspektami języka i literatury łacińskiej z uwzględnieniem tła historycznego.
Ćwiczenia dotyczące poprawnej analizy tekstu i sporządzania przekładu, trawestacji, parafrazy lub parodii tekstu zgodnie z zasadami adekwatności przekładu i stylistyki polskiej.
Treści programowe przedmiotu
Informacja o sposobie realizacji materiału, sposobach kontroli jego opanowania, kryteriach oceny semestralnej i końcowej.
Wiadomości wstępne dotyczące tematyki zajęć.
Metryczne odczytywanie, analiza, przekład na język polski i interpretacja wybranych pieśni, epod i satyr Horacego ze zwróceniem uwagi na ich recepcję w wiekach późniejszych oraz na bogactwo i różnorodność przekładów Horacego w Polsce i innych krajach Europy. Analiza zaczerpniętych z utworów Horacego fraz, funkcjonujących jako odrębne sentencje (np. analiza frazy „carpe diem” ze zwróceniem uwagi na jej nieprawidłowe rozumienie i cytowanie w nieodpowiednich kontekstach). Zwrócenie uwagi na imitacyjno-emulacyjny charakter dzieł poetów czerpiących z Horacego (np. porównanie pieśni Horacego i Sarbiewskiego; analiza pieśni III 30 Horacego oraz utworów „Exegi monumentum aere perennius” A. Mickiewicza i J. Tuwima oraz „Dźwignąłem pomnik swój” A. Puszkina w przekładzie J. Tuwima; ukazanie toposu ojczyzny-okrętu na przykładzie pieśni I 14 Horacego, omówienie tego toposu w literaturze antycznej oraz literaturze polskiej czasów późniejszych - P. Skarga, J. I. Krasicki).
Podsumowanie wiadomości, powtórzenie i uporządkowanie poznanych zasad analizy, interpretacji historyczno-literackiej oraz przekładu tekstu łacińskiego.
Udzielenie zaliczeń.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Przygotowanie do zajęć, aktywność podczas zajęć.
Cotygodniowe prace domowe zadawane studentom (sporządzenie przekładu, trawestacji, parafrazy lub parodii tekstu analizowanego podczas zajęć).
Frekwencja (ewentualne nieobecności muszą być usprawiedliwione zwolnieniem lekarskim).
Zaliczanie na bieżąco testów kontrolnych.
Zaliczenie lektury łacińskiej I semestru.
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Horacy (2010), Dzieła wszystkie, przełożył, opracował i aneksem opatrzył Andrzej Lam, Akademia Humanistyczna im. A. Gieysztora, Oficyna Wydawnicza ASPRA-JR, Pułtusk-Warszawa.
Horatius (1986), Kwintus Horacjusz Flakkus, Dzieła wszystkie, t. I, Ody i epody, tekst łaciński do druku przygotował, wyboru przekładów dokonał, przedmową, życiorysem poety, wersyfikacją i komentarzem opatrzył O. Jurewicz, Ossolineum, Wrocław.
Krystyna Zarzycka-Stańczak (1969), Z badań nad pierwszym zbiorem pieśni Horacego, Polska Akademia Nauk, Wrocław i in.
Lektura uzupełniająca:
Horacy (1914), Sebastyana Petrycego Horatius Flaccus w trudach więzienia moskiewskiego 1609, wydał Jan Łoś, Kraków.
Horacy (1923), Wybór poezyj, przełożył i opracował prof. Józef Zawirowski, nakładem Krakowskiej Spółki Wydawniczej, Kraków.
Horacy (1935), Quintus Horatius Flaccus, Wybór poezji, aut. przekł. Adam Asnyk, nakładem Filomaty, Lwów.
Horacy (1936), Quintus Horatius Flaccus, Pieśni ksiąg czworo, przełożył Tadeusz Feliks Hahn, Drukarnia „Narodowa” Lublin.
Horacy (1947), Pieśni. Cztery księgi ód i pieśń sekularna, przełożył i przypisami opatrzył Ludwik Hieronim Morstin, Spółdzielnia Wydawnicza „Wiedza”, Warszawa.
Horacy (1967), Wybór poezji, opracował Jerzy Krókowski, Ossolineum, Wrocław i in.
Horacy (1980), Dzieła. Pieśni, epody, satyry, listy, przekład, wstęp i Horacjańskie imiona własne Stefan Gołębiowski, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa.
Stanisław Stabryła (1989), Owidiusz. Świat poetycki, Ossolineum, Wrocław i in.
Stanisław Stabryła (1983), Wergiliusz. Świat poetycki, Ossolineum, Wrocław i in.
Krystyna Zarzycka-Stańczak (1995), Iterum digna legi. Przybliżenia wergiliańskie, RW KUL, Lublin.
Krystyna Zarzycka-Stańczak (1981), Nasonis tres libelli. O debiucie poetyckim Owidiusza, RW KUL, Lublin.
Tibullus (2015), Elegie miłosne, Przekład, wprowadzenie i komentarz A. Arndt, Wyd. Homini, Kraków.
Kierunek studiów: Filologia Klasyczna (stacjonarne I stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok II - Semestr 3
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę