Postępowanie dotyczące sakramentu święceń (wykład) - 2018/2019

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:prof. dr hab. Wiesław Bar
Organizator:Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji - Instytut Prawa Kanonicznego
Liczba godzin tydzień/semestr: 15
Kod ECTS:10900-0205-0200WYK0030
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1 - znajomość prawa materialnego dotyczącego święceń oraz procedury kanonicznego postępowania dotyczącego nieważności święceń i dyspensy od obowiązków wynikających ze święceń i od celibatu; 
C2 - umiejętność odpowiedzialnego interpretowania i stosowania przepisów dotyczących święceń; budzenie poczucia odpowiedzialności za Kościół i troski o powiększanie w nim dobra wspólnego; 
C3 - przygotowanie duchownych do pełnienia funkcji notariusza i instruktora w kanonicznym postępowaniu o dyspensę od obowiązków wynikających ze święceń i od celibatu.
Wymagania wstępne
W1- posiadanie ogólnej wiedzy kanonicznej o sakramencie święceń, o warunkach ważnego i godziwego jego przyjęcia;
W2 - znajomość podstaw teologicznych sakramentu święceń.
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
K2A_W09 - zna w zakresie pogłębionym akty normatywne powszechne i partykularne oraz sposoby ich aplikacji w wymiarze administracyjnym i sądowniczym 
K2A_W11 - ma pogłębioną wiedzę o wrodzonym i własnym prawie Kościoła do karania za przestępstwa, podmiocie sankcji karnych, karach, sposobach ich wymierzania i ustania.
UMIEJĘTNOŚCI
K2A_U03 - potrafi właściwie analizować rozwój prawa kanonicznego i ukazywać jego związek z procesami zachodzącymi w społeczności Kościoła wywołującymi potrzebę normatywnych regulacji 
K2A_U04 - potrafi sprawnie porozumiewać się za pomocą zwrotów prawniczych bezpośrednio i z wykorzystaniem współczesnych technik komunikacyjnych ze specjalistami z zakresu prawa, jak też z odbiorcami spoza grona specjalistów 
K2A_U06 - posiada pogłębioną umiejętność prezentowania własnych rozwiązań problemów prawnych, wątpliwości i sugestii, umie je poprzeć rozbudowaną argumentacją, przytaczając poglądy różnych autorów, stosując właściwe nauce zasady etyczne. 
KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K2A_K01 - ma pogłębioną świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności, rozumie potrzebę ciągłego rozwoju osobistego i zawodowego 
K2A_K03 - docenia znaczenie prawa kanonicznego w funkcjonowaniu społeczności Kościoła, jego rolę w zachowywaniu porządku tej społeczności w wymiarze doczesnym, a szczególnie, jego ukierunkowanie na zbawienie człowieka 
K2A_K08 - ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa Kościoła we wszystkich jego wymiarach.
Metody dydaktyczne
metody podające; praca z tekstami źródłowymi i literaturą przedmiotu; rozwiązywanie kazusów.
Treści programowe przedmiotu
I. Stwierdzenie nieważności święceń: przyczyny, zaskarżenie, procedura administracyjna i postępowanie sądowe, skutki.
II. Udzielanie dyspensy od obowiązków wynikających ze święceń i od celibatu: obowiązujące przepisy, przyczyny, procedura w diecezji oraz w Kongregacji, reskrypt dyspensy i jego skutki.
III. Wymierzanie kary wydalenia ze stanu duchownego: procedury wg KPK 1983; w przypadkach zarezerwowanych Kongregacji Nauki Wiary; wg uprawnień udzielonych Kongregacjom: ds. Duchowieństwa oraz Ewangelizacji Narodów.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Zaliczenie przedmiotu: wyniki kolokwium pisemnego 2/3 oceny końcowej + 1/3 aktywna obecność na zajęciach.
Ocena:
2 (ndst) - Student/ka: nie zna terminów z zakresu tematyki wykładu; nie potrafi zastosować zasad egzegezy i interpretacji prawa ani wskazać bazy źródłowej; 

3 (dst) - zna podstawowe terminy z zakresu tematyki wykładu; potrafi zastosować niektóre zasady egzegezy i interpretacji prawa oraz wskazać właściwe ustawy kościelne; 

4 (db) - zna większość terminów z tematyki wykładu; potrafi zastosować większość zasad egzegezy i interpretacji prawa, w tym zaaplikować właściwe przepisy prawa do prostych kazusów; 

5(bdb) - zna wszystkie wymagane terminy z zakresu tematyki wykładu; potrafi zastosować wszystkie wszystkie zasady egzegezy i interpretacji prawa oraz zaaplikować właściwe przepisy prawa do skomplikowanych kazusów.
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Literatura podstawowa: 
Teksty źródłowe - KPK 1983, dokumenty Stolicy Apostolskiej, wskazywane do każdego tematu.
W. Barszcz, Przyczyny i procedury przeniesienia duchownych do stanu świeckiego na podstawie uprawnień Kongregacji ds. Duchowieństwa, \"Prawo Kanoniczne\" 54(2011), nr 3-4, s. 53-76. 
W. Kiwior, Dyspensa od celibatu prezbiterów i diakonów, „Prawo Kanoniczne” 54(2011), nr 3-4, s. 117-145. 
K. Nykiel, Przyczyny i procedura wydalania duchownych według norm i praktyki Kongregacji Nauki Wiary, , \"Prawo Kanoniczne\" 54(2011), nr 3-4, s. 31-52. 
M. Stokłosa, Utrata stanu duchownego w aktualnym prawodawstwie Kościoła łacińskiego, Wyd. UKSW, Warszawa 2015.
Z. Suchecki, Wydalanie duchownych na podstawie kanonicznego procesu karnego, „Prawo Kanoniczne” 54(2011), nr 3-4, s. 77-115. 
M. Wronowska, Przyczyny i procedura wydalenia ze stanu duchownego, \"Studia Ełckie\", 16(2014), nr 4, s. 495-522.

Literatura uzupełniająca: 
H. Sanchez Sanchez, La Perdida del Estado Clerical en los Pontificados de SS. Pio XII, Juan XXIII, Pablo VI, Juan Pablo II y Benedicto XVI, Bogota D.C. 2010.
M. Stokłosa, Utrata przynależności do stanu duchownego na podstawie specjalnych uprawnień przyznanych Kongregacji ds. Duchowieństwa, \"Prawo Kanoniczne\", 54(2011), nr 1-2, s. 43-75.
M. Zaborowski, Dyspensa w prawodawstwie kościelnym, \"Prawo Kanoniczne\", 56(2013), nr 1, s. 31-45.
V. Ferrara, L’istituto canonico della dispensa pontificia dal celibato e dagli altri obblighi dell’ordinazione, “Apollinaris” 67 (1994), nr 3-4, s. 497-564. 
P. Amenta, Il rescritto di dispensa dagli obblighi dello stato clericale nell’ambito dell’attivita amministrativa della chiesa, “Periodica” 88 (1999), s. 467-499.
Kierunek studiów: Prawo Kanoniczne (niestacjonarne jednolite magisterskie)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok IV - Semestr 7
Punkty ECTS: 5
Forma zaliczenia: Egzamin
Lokalizacja w programie modułowym:
Moduł programowy:Moduł 4 – przedmioty kształcenia kierunkowego » Postępowanie dotyczące sakramentu święceń
Efekty kształcenia:
K2A_K03docenia znaczenie prawa kanonicznego w funkcjonowaniu społeczności Kościoła, jego rolę w zachowywaniu porządku tej społeczności w wymiarze doczesnym, a szczególnie, jego ukierunkowanie na zbawienie człowieka
K2A_K06odznacza się odpowiedzialnością za własne przygotowanie do pracy, podejmowane decyzje i prowadzone działania oraz ich skutki, czuje się odpowiedzialny wobec ludzi, dla których dobra stara się działać, wyraża taką postawę w środowisku specjalistów, jak też modeluje taką postawę u osób obserwujących jego pracę
K2A_K07jest przekonany o konieczności i doniosłości zachowania się w sposób profesjonalny, przestrzegania etyki zawodu prawniczego, dostrzegania problemów moralnych i etycznych dylematów także swojego środowiska, poszukuje optymalnych rozwiązań i możliwości korygowania nieprawidłowości
K2A_K08ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa Kościoła we wszystkich jego wymiarach
K2A_U01potrafi wskazać i w pogłębiony sposób wyjaśnić źródła prawa kanonicznego oraz ich wzajemne relacje
K2A_U03potrafi właściwie analizować rozwój prawa kanonicznego i ukazywać jego związek z procesami zachodzącymi w społeczności Kościoła wywołującymi potrzebę normatywnych regulacji
K2A_U04potrafi sprawnie porozumiewać się za pomocą zwrotów prawniczych bezpośrednio i z wykorzystaniem współczesnych technik komunikacyjnych ze specjalistami z zakresu prawa, jak też z odbiorcami spoza grona specjalistów
K2A_U08potrafi posługiwać się ujęciami teoretycznymi i aplikować posiadane umiejętności w rozstrzygnięciach praktycznych określonych problemów prawnych w zakresie administracyjnym i procesowym
K2A_U11posiada pogłębioną umiejętność przygotowania wystąpień ustnych w dziedzinie nauk prawnych, szczególnie w dyscyplinie prawa kanonicznego, wykazując się oryginalnością prezentacji problemu i umiejętnością oceny logicznej norm prawnych oraz wyciągania właściwych wniosków
K2A_W01zna w zakresie rozszerzonym terminologię prawa kanonicznego oraz jej zastosowanie w innych pokrewnych dyscyplinach
K2A_W02ma rozszerzoną wiedzę o charakterze prawa kanonicznego, jego historycznych uwarunkowaniach, miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk
K2A_W03ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat specyfiki przedmiotowej i metodologicznej prawa kanonicznego
K2A_W04zna w zakresie pogłębionym aksjologię, sposoby i zasady stanowienia prawa, strukturę normy prawnej, typy wykładni prawnych i sposoby interpretacji prawa
K2A_W07ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat celu, organizacji i funkcjonowania instytucji Kościoła
K2A_W08ma pogłębioną wiedzę na temat relacji Kościoła do państwa i świeckich systemów prawnych
K2A_W09zna w zakresie pogłębionym akty normatywne powszechne i partykularne oraz sposoby ich aplikacji w wymiarze administracyjnym i sądowniczym
K2A_W11ma pogłębioną wiedzę o wrodzonym i własnym prawie Kościoła do karania za przestępstwa, podmiocie sankcji karnych, karach, sposobach ich wymierzania i ustania
K2A_W12zna w zakresie pogłębionym prawo publiczne Kościoła, zasady wolności religijnej w wymiarze wspólnotowym, działalność Stolicy Apostolskiej w stosunkach międzynarodowych
K2A_W13ma pogłębioną wiedzę na temat uwarunkowań prawnych poszczególnych stanów życia w Kościele, osób duchownych, zakonnych i świeckich
K2A_W14ma pogłębioną wiedzę na temat kanonicznego procesu karnego, instytucji procesowych, procedury wymierzania i deklarowania kar kanonicznych i środków karnych
K2A_W15zna w stopniu pogłębionym uprawnienia majątkowe Kościoła, kościelne podmioty prawne, legalne sposoby pozyskiwania dóbr i ich alienacji
Etap:Rok V - Semestr 9
Punkty ECTS: 5
Forma zaliczenia: Egzamin
Lokalizacja w programie modułowym:
Moduł programowy:Moduł 4 – przedmioty kształcenia kierunkowego » Postępowanie dotyczące sakramentu święceń
Efekty kształcenia:
K2A_K03docenia znaczenie prawa kanonicznego w funkcjonowaniu społeczności Kościoła, jego rolę w zachowywaniu porządku tej społeczności w wymiarze doczesnym, a szczególnie, jego ukierunkowanie na zbawienie człowieka
K2A_K06odznacza się odpowiedzialnością za własne przygotowanie do pracy, podejmowane decyzje i prowadzone działania oraz ich skutki, czuje się odpowiedzialny wobec ludzi, dla których dobra stara się działać, wyraża taką postawę w środowisku specjalistów, jak też modeluje taką postawę u osób obserwujących jego pracę
K2A_K07jest przekonany o konieczności i doniosłości zachowania się w sposób profesjonalny, przestrzegania etyki zawodu prawniczego, dostrzegania problemów moralnych i etycznych dylematów także swojego środowiska, poszukuje optymalnych rozwiązań i możliwości korygowania nieprawidłowości
K2A_K08ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa Kościoła we wszystkich jego wymiarach
K2A_U01potrafi wskazać i w pogłębiony sposób wyjaśnić źródła prawa kanonicznego oraz ich wzajemne relacje
K2A_U03potrafi właściwie analizować rozwój prawa kanonicznego i ukazywać jego związek z procesami zachodzącymi w społeczności Kościoła wywołującymi potrzebę normatywnych regulacji
K2A_U04potrafi sprawnie porozumiewać się za pomocą zwrotów prawniczych bezpośrednio i z wykorzystaniem współczesnych technik komunikacyjnych ze specjalistami z zakresu prawa, jak też z odbiorcami spoza grona specjalistów
K2A_U08potrafi posługiwać się ujęciami teoretycznymi i aplikować posiadane umiejętności w rozstrzygnięciach praktycznych określonych problemów prawnych w zakresie administracyjnym i procesowym
K2A_U11posiada pogłębioną umiejętność przygotowania wystąpień ustnych w dziedzinie nauk prawnych, szczególnie w dyscyplinie prawa kanonicznego, wykazując się oryginalnością prezentacji problemu i umiejętnością oceny logicznej norm prawnych oraz wyciągania właściwych wniosków
K2A_W01zna w zakresie rozszerzonym terminologię prawa kanonicznego oraz jej zastosowanie w innych pokrewnych dyscyplinach
K2A_W02ma rozszerzoną wiedzę o charakterze prawa kanonicznego, jego historycznych uwarunkowaniach, miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk
K2A_W03ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat specyfiki przedmiotowej i metodologicznej prawa kanonicznego
K2A_W04zna w zakresie pogłębionym aksjologię, sposoby i zasady stanowienia prawa, strukturę normy prawnej, typy wykładni prawnych i sposoby interpretacji prawa
K2A_W07ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat celu, organizacji i funkcjonowania instytucji Kościoła
K2A_W08ma pogłębioną wiedzę na temat relacji Kościoła do państwa i świeckich systemów prawnych
K2A_W09zna w zakresie pogłębionym akty normatywne powszechne i partykularne oraz sposoby ich aplikacji w wymiarze administracyjnym i sądowniczym
K2A_W11ma pogłębioną wiedzę o wrodzonym i własnym prawie Kościoła do karania za przestępstwa, podmiocie sankcji karnych, karach, sposobach ich wymierzania i ustania
K2A_W12zna w zakresie pogłębionym prawo publiczne Kościoła, zasady wolności religijnej w wymiarze wspólnotowym, działalność Stolicy Apostolskiej w stosunkach międzynarodowych
K2A_W13ma pogłębioną wiedzę na temat uwarunkowań prawnych poszczególnych stanów życia w Kościele, osób duchownych, zakonnych i świeckich
K2A_W14ma pogłębioną wiedzę na temat kanonicznego procesu karnego, instytucji procesowych, procedury wymierzania i deklarowania kar kanonicznych i środków karnych
K2A_W15zna w stopniu pogłębionym uprawnienia majątkowe Kościoła, kościelne podmioty prawne, legalne sposoby pozyskiwania dóbr i ich alienacji