Prawo katolickich Kościołów Wschodnich (ćwiczenia) - 2018/2019

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:Ks. dr hab. Grzegorz Wojciechowski
Organizator:Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji - Instytut Prawa Kanonicznego
Liczba godzin tydzień/semestr: 3/45
Kod ECTS:10900-0205-0200CWI0035
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1 - Przedstawienie prawa katolickich Kościołów wschodnich w systemie prawa kanonicznego Kościoła katolickiego
C2 - Zaznajomienie studentów z Kodeksem Kanonów Kościołów Wschodnich i innymi ustawami kościelnymi dotyczącymi Kościołów wschodnich
C3 - Kształtowanie u studentów umiejętności analitycznego i syntetycznego myślenia, a także umiejętności systemowej interpretacji przepisów prawnych
Wymagania wstępne
W1 - znajomość większości przepisów prawa kanonicznego Kościołów wschodnich
W2 - podstawowa znajomość terminologii wschodniej
W3 - podstawowa znajomość aspektów teologicznych i prawnych katolickich Kościołów wschodnich
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
1. zna terminologię z zakresu katolickiego prawa wschodniego i systemu sprawowania w nim władzy oraz funkcjonowania poszczególnych podmiotów prawa (K2A_W07)
2. rozumie funkcjonowanie poszczególnych instytucji i życia sakramentalnego istniejących w katolickich Kościołach wschodnich (K2A_W08)

UMIEJĘTNOŚCI
1. potrafi wykorzystywać zdobytą wiedzę z różnych dziedzin prawa w celu porządkowania i analizowania przepisów i zastosowania terminologii wschodniej zarówno w prawie kanonicznym, jak i świeckim (K2A_U03)

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
1. utożsamia się z wartościami, celami i zadaniami realizowanymi przez Kościół katolicki, zachodni i wschodni, w praktyce, a przy tym odznacza się rozwagą, dojrzałością i zaangażowaniem w misję Kościoła (K2A_K04)
Metody dydaktyczne
prezentacja, wykład, praca z tekstem, dyskusja
Treści programowe przedmiotu
Źródła i kodyfikacje wschodniego prawa kanonicznego
Kościół sui iuris, obrzęd, ryt
Najwyższa Władza Kościoła
Patriarcha, Arcybiskup Większy, Metropolita sui iuris, Pozostałe Kościoły sui iuris, pojecie, kompetencje
Eparchia, pojecie, kompetencje
Status prawny duchowieństwa
Status prawny wiernych świeckich
Status prawny monastyrów i instytutów życia konsekrowanego
Zarys prawa sakramentów
Sakramenty wtajemniczenia chrześcijańskiego
Prawo małżeńskie
Prawo karne
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Ocena niedostateczna
(W) - Student nie zna terminów z zakresu prawa kanonicznego katolickich Kościołów wschodnich
(U) - Student nie potrafi zastosować zasad egzegezy i interpretacji prawa
(K) - Student nie potrafi wskazać bazy źródłowej

Ocena dostateczna
(W) - Student zna wybrane terminy z zakresu prawa kanonicznego katolickich Kościołów wschodnich
(U) - Student potrafi zastosować niektóre zasady egzegezy i interpretacji prawa
(K) - Student potrafi wyszukać ustawy kościelne

Ocena dobra
(W)- Student zna większość terminów z zakresu prawa kanonicznego katolickich Kościołów wschodnich
(U)- Student potrafi zastosować większość zasad egzegezy i interpretacji prawa
(K)- Student potrafi zaaplikować przepisy prawa do prostych kazusów

Ocena bardzo dobra
(W)- Student zna wszystkie wymagane terminy z zakresu prawa kanonicznego katolickich Kościołów wschodnich
(U)- Student potrafi zastosować wszystkie wszystkie zasady egzegezy i interpretacji prawa
(K)- Student potrafi zaaplikować przepisy prawa do skomplikowanych kazusów
Literatura podstawowa i uzupełniająca
LITERATURA OBOWIĄZKOWA:
1.Kodeks Kanonów Kościołów Wschodnich, Lublin 2002.
2.Adamowicz L., Historia kodyfikacji prawa dla Wschodnich Kościołów katolickich, w: A. Dębiński, G. Górski (red.), Historia et Ius. Księga Pamiątkowa ku czci Ks. Henryka Karbownika, Lublin 1998, s. 109-119.
3. Adamowicz L., Przynależność do Kościoła sui iuris według obowiązującego prawa kościelnego, RNP 8(1998), s. 142-156.
4. Pospishil L., Eastern Catholic Church Law, New York 1993.
5. Roberson R., Chrześcijańskie Kościoły Wschodnie, Bydgoszcz 1998.
6. Salachas D., L\'iniziazione cristiana nei Codici orientale e latino, Roma 1993.
7. Wojciechowski G., Las competencias patriarcales en el derecho canónico oriental, Lublin 2007.
8. Wojciechowski G., Świeccy i urzędy kościelne w aktualnym prawie wschodnim, Wiadomości Archidiecezji Lubelskiej „Memoranda” 79 (2005) n. 4, s. 1116-1129.
9. Wojciechowski G., Ustrój hierarchiczny katolickich Kościołów wschodnich. Wybrane zagadnienia, Lublin 2011.
LITERATURA UZUPEŁNIAJĄCA:
1. Adamowicz L., Władza biskupa diecezjalnego w odniesieniu do majtku kościelnego, w: Biskup Pasterz Diecezji. Materiały z sympozjum Biskup diecezjalny a duszpasterstwo i apostolstwo wiernych, red. P. Majer, Kraków 2003, s. 121-140.
2. Wojciechowski G., Celibat kapłański w perspektywie prawodawstwa Jana Pawła II, Prawo, Administracja, Kościół 4 (2005), n. 24-25, s. 1116-1129.
3. Mikołjaczuk K., Przygotowanie dzieci i dorosłych do przyjęcia sakramentu chrztu w katolickich Kościołach wschodnich, RNP 16 (2006) nr 1, s. 259-283.
4. Wojciechowski G., Los derechos y deberes del patriarca en el derecho canónico oriental, Cuadernos doctorales 20 (2003-04), s. 277-344.
Kierunek studiów: Prawo Kanoniczne (stacjonarne jednolite magisterskie)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok IV - Semestr 7
Punkty ECTS: 0
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę
Lokalizacja w programie modułowym:
Moduł programowy:Moduł 5 – przedmioty kształcenia kierunkowego » Prawo katolickich Kościołów wschodnich (* wykład)
Efekty kształcenia:
K2A_K03docenia znaczenie prawa kanonicznego w funkcjonowaniu społeczności Kościoła, jego rolę w zachowywaniu porządku tej społeczności w wymiarze doczesnym, a szczególnie, jego ukierunkowanie na zbawienie człowieka
K2A_K06odznacza się odpowiedzialnością za własne przygotowanie do pracy, podejmowane decyzje i prowadzone działania oraz ich skutki, czuje się odpowiedzialny wobec ludzi, dla których dobra stara się działać, wyraża taką postawę w środowisku specjalistów, jak też modeluje taką postawę u osób obserwujących jego pracę
K2A_K07jest przekonany o konieczności i doniosłości zachowania się w sposób profesjonalny, przestrzegania etyki zawodu prawniczego, dostrzegania problemów moralnych i etycznych dylematów także swojego środowiska, poszukuje optymalnych rozwiązań i możliwości korygowania nieprawidłowości
K2A_K08ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa Kościoła we wszystkich jego wymiarach
K2A_U01potrafi wskazać i w pogłębiony sposób wyjaśnić źródła prawa kanonicznego oraz ich wzajemne relacje
K2A_U03potrafi właściwie analizować rozwój prawa kanonicznego i ukazywać jego związek z procesami zachodzącymi w społeczności Kościoła wywołującymi potrzebę normatywnych regulacji
K2A_U04potrafi sprawnie porozumiewać się za pomocą zwrotów prawniczych bezpośrednio i z wykorzystaniem współczesnych technik komunikacyjnych ze specjalistami z zakresu prawa, jak też z odbiorcami spoza grona specjalistów
K2A_U08potrafi posługiwać się ujęciami teoretycznymi i aplikować posiadane umiejętności w rozstrzygnięciach praktycznych określonych problemów prawnych w zakresie administracyjnym i procesowym
K2A_U11posiada pogłębioną umiejętność przygotowania wystąpień ustnych w dziedzinie nauk prawnych, szczególnie w dyscyplinie prawa kanonicznego, wykazując się oryginalnością prezentacji problemu i umiejętnością oceny logicznej norm prawnych oraz wyciągania właściwych wniosków
K2A_W01zna w zakresie rozszerzonym terminologię prawa kanonicznego oraz jej zastosowanie w innych pokrewnych dyscyplinach
K2A_W02ma rozszerzoną wiedzę o charakterze prawa kanonicznego, jego historycznych uwarunkowaniach, miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk
K2A_W03ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat specyfiki przedmiotowej i metodologicznej prawa kanonicznego
K2A_W04zna w zakresie pogłębionym aksjologię, sposoby i zasady stanowienia prawa, strukturę normy prawnej, typy wykładni prawnych i sposoby interpretacji prawa
K2A_W07ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat celu, organizacji i funkcjonowania instytucji Kościoła
K2A_W08ma pogłębioną wiedzę na temat relacji Kościoła do państwa i świeckich systemów prawnych
K2A_W09zna w zakresie pogłębionym akty normatywne powszechne i partykularne oraz sposoby ich aplikacji w wymiarze administracyjnym i sądowniczym
K2A_W11ma pogłębioną wiedzę o wrodzonym i własnym prawie Kościoła do karania za przestępstwa, podmiocie sankcji karnych, karach, sposobach ich wymierzania i ustania
K2A_W12zna w zakresie pogłębionym prawo publiczne Kościoła, zasady wolności religijnej w wymiarze wspólnotowym, działalność Stolicy Apostolskiej w stosunkach międzynarodowych
K2A_W13ma pogłębioną wiedzę na temat uwarunkowań prawnych poszczególnych stanów życia w Kościele, osób duchownych, zakonnych i świeckich
K2A_W14ma pogłębioną wiedzę na temat kanonicznego procesu karnego, instytucji procesowych, procedury wymierzania i deklarowania kar kanonicznych i środków karnych
K2A_W15zna w stopniu pogłębionym uprawnienia majątkowe Kościoła, kościelne podmioty prawne, legalne sposoby pozyskiwania dóbr i ich alienacji