Teologia prawa kanonicznego (ćwiczenia) - 2018/2019

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:Ks. dr Adam Kaczor
Organizator:Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji - Instytut Prawa Kanonicznego
Liczba godzin tydzień/semestr: 2/30
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1 - Próba udzielenia odpowiedzi na pytanie o sens i istotę funkcjonowania prawa kościelnego we wspólnocie Kościoła
C2 - Ukazanie teorii prawnych i teologicznych prawa kanonicznego Kościoła katolickiego
Wymagania wstępne
W1 - Podstawowa znajomość historii i źrodeł prawa kanonicznego
W2 - Podstawowa znajomość teologii katolickiej w zakresie sakramentu chrztu św.
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA - uświadomienie uczestnikom ćwiczeń konieczności istnienia struktur prawnych w Kościele, ukazanie im podstaw teologicznych istnienia tychże struktur oraz przyswojenie podstawowych pojęć z tego zakresu, a to wszystko dzieje się na bazie wiedzy wyniesionej ze studium teologii w Seminarium Duchownym, prowadzone dyskusje są na zupełnie innym poziomie niż ze studentami świeckimi (K2A_W01, K2A_W02)

UMIEJĘTNOŚCI - kształtowanie umiejętności krytycznej interpretacji pojęć kanonicznych w obszarze teologii, możliwość przekazania zdobytej wiedzy np. w wykładach prawa kanonicznego w Seminarium Duchownym (K2A_U01,K2A_W03, K2A_W04)

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY) - wyrabianie umiejętności niezbędnych do aktywnego uczestnictwa w dyskusjach o teologicznych podstawach prawa kanonicznego, praktyczne zastosowanie wiedzy w pracy diecezjalnej np. na urzędzie rzecznika prasowego, Kanclerza Kurii, wykładowcy w Seminarium Duchownym... (K2A_K01-02-03)
Metody dydaktyczne
Prezentacja dokumentów, dyskusja, wykład, praca z tekstem, prezentacja referatu przez studenta na zadany temat
Treści programowe przedmiotu
1. Wstęp historyczny do teologii prawa (koncepcje historyczne teologii prawa oraz poglądy autorów współczesnych)
2. Ontologiczne podstawy prawa kościelnego (idea sakramentalności Kościoła) słowo i sakrament jako czynniki kształtujące prawo kościelne
3. Definicja ustawy wg św. Tomasza i jej odniesienie do normy kanonicznej
4. Prawo kościelne a prawo świeckie
5. Poznanie rozumowe a poznanie teologiczne – odniesienie do prawa kanonicznego
6. Słowo i sakrament jako czynniki kształtujące prawo kościelne
7. Teologiczny wymiar prawa kościelnego (elementy prawa kościelnego, prawo Boże w prawie kościelnym, prawo w świetle nauki św. Pawła, prawny walor porządku moralnego w Kościele
8. Soborowa wizja Kościoła a prawo kanoniczne
9. Prawo kościelne jako prawo kanoniczne
10. Salus animarum suprema lex: słuszność kanoniczna, epikia, dyspensa
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Ocena niedostateczna
(W) - Student nie zna podstawowych terminów z zakresu teologii prawa kanonicznego
(U) - Student nie potrafi zastosować i wyjaśnić podstawowych pojęć prawa kanonicznego
(K) - Student nie potrafi wskazać bazy źródłowej

0cena dostateczna:
(W) - Student zna wbrane terminy z zakresu teologii prawa kanonicznego
(U) - Student potrafi wyjaśnić i zastosować niektóre pojęcia i z zakresu teologii prawa kanonicznego
(K) - Student potrafi wskazać teksty źródłowe

Ocena dobra:
(W) - Student zna większość terminów z zakresu teologii prawa kościelnego
(U) - Student potrafi zastosować i wyjaśnić większość terminów z zakresu teologii prawa kanonicznego
(K) - Student potrafi uzasadnić podstawowe pojęcia korzystając ze źródeł i literatury przedmiotu

Ocena bardzo dobra:
(W) - Student zna wszystkie terminy z zakresu teologii prawa kanonicznego
(U) - Student potrafi zastosować i wyjaśnić wszystkie terminy z zakresu teologii prawa kanonicznego
(K) - Student potrafi uzasadnić wszystkie pojęcia korzystając ze źródeł i literatury przedmiotu a także rzeczowo dyskutować
Literatura podstawowa i uzupełniająca
LITERATURA OBOWIĄZKOWA:
1. R. Sobański, Zarys teologii prawa kościelnego, Warszawa 1973.
2. R. Sobański, Teoria prawa kościelnego, Warszawa 1992.
3. R. Sobański, Nauki podstawowe prawa kanonicznego. Teoria prawa kanonicznego, Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, Warszawa 2001.
4. R. Sobański, Nauki podstawowe prawa kanonicznego. Teologia prawa kościelnego, Wydawnictwo Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, Warszawa 2001.
5. M. Żurowski, Wprowadzenie do teologii prawa kościelnego, PK 10 (1967) nr 1-2 s. 3-32.
LITERATURA UZUPEŁNIAJĄCA:
1. Notatki z prowadzonych wykładów z tego przedmiotu.
2. P. Erdö, Theologie des kanonischen Rechtes, Münster 1999.
3. L. Gerosa, Prawo Kościoła, Wyd. Pallotinum, Poznań 1999 (szczególnie strony 7-148).
4. G. Ghirlanda, Wprowadzenie do prawa kościelnego, Wydawnictwo WAM, Kraków 1996.
5. M. Graulich, Unterwegs zu einer Theologie des Kirchenrechts, Ferdinand Schöningh Verlag, Paderborn-München-Wien-Zürich 2006.
Kierunek studiów: Prawo Kanoniczne (stacjonarne jednolite magisterskie)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok II - Semestr 3
Punkty ECTS: 0
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę
Lokalizacja w programie modułowym:
Moduł programowy:Moduł 5 – przedmioty kształcenia kierunkowego » Teologia prawa kanonicznego
Efekty kształcenia:
K2A_K03docenia znaczenie prawa kanonicznego w funkcjonowaniu społeczności Kościoła, jego rolę w zachowywaniu porządku tej społeczności w wymiarze doczesnym, a szczególnie, jego ukierunkowanie na zbawienie człowieka
K2A_K06odznacza się odpowiedzialnością za własne przygotowanie do pracy, podejmowane decyzje i prowadzone działania oraz ich skutki, czuje się odpowiedzialny wobec ludzi, dla których dobra stara się działać, wyraża taką postawę w środowisku specjalistów, jak też modeluje taką postawę u osób obserwujących jego pracę
K2A_K07jest przekonany o konieczności i doniosłości zachowania się w sposób profesjonalny, przestrzegania etyki zawodu prawniczego, dostrzegania problemów moralnych i etycznych dylematów także swojego środowiska, poszukuje optymalnych rozwiązań i możliwości korygowania nieprawidłowości
K2A_K08ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa Kościoła we wszystkich jego wymiarach
K2A_U01potrafi wskazać i w pogłębiony sposób wyjaśnić źródła prawa kanonicznego oraz ich wzajemne relacje
K2A_U03potrafi właściwie analizować rozwój prawa kanonicznego i ukazywać jego związek z procesami zachodzącymi w społeczności Kościoła wywołującymi potrzebę normatywnych regulacji
K2A_U04potrafi sprawnie porozumiewać się za pomocą zwrotów prawniczych bezpośrednio i z wykorzystaniem współczesnych technik komunikacyjnych ze specjalistami z zakresu prawa, jak też z odbiorcami spoza grona specjalistów
K2A_U08potrafi posługiwać się ujęciami teoretycznymi i aplikować posiadane umiejętności w rozstrzygnięciach praktycznych określonych problemów prawnych w zakresie administracyjnym i procesowym
K2A_U11posiada pogłębioną umiejętność przygotowania wystąpień ustnych w dziedzinie nauk prawnych, szczególnie w dyscyplinie prawa kanonicznego, wykazując się oryginalnością prezentacji problemu i umiejętnością oceny logicznej norm prawnych oraz wyciągania właściwych wniosków
K2A_W01zna w zakresie rozszerzonym terminologię prawa kanonicznego oraz jej zastosowanie w innych pokrewnych dyscyplinach
K2A_W02ma rozszerzoną wiedzę o charakterze prawa kanonicznego, jego historycznych uwarunkowaniach, miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk
K2A_W03ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat specyfiki przedmiotowej i metodologicznej prawa kanonicznego
K2A_W04zna w zakresie pogłębionym aksjologię, sposoby i zasady stanowienia prawa, strukturę normy prawnej, typy wykładni prawnych i sposoby interpretacji prawa
K2A_W07ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat celu, organizacji i funkcjonowania instytucji Kościoła
K2A_W08ma pogłębioną wiedzę na temat relacji Kościoła do państwa i świeckich systemów prawnych
K2A_W09zna w zakresie pogłębionym akty normatywne powszechne i partykularne oraz sposoby ich aplikacji w wymiarze administracyjnym i sądowniczym
K2A_W11ma pogłębioną wiedzę o wrodzonym i własnym prawie Kościoła do karania za przestępstwa, podmiocie sankcji karnych, karach, sposobach ich wymierzania i ustania
K2A_W12zna w zakresie pogłębionym prawo publiczne Kościoła, zasady wolności religijnej w wymiarze wspólnotowym, działalność Stolicy Apostolskiej w stosunkach międzynarodowych
K2A_W13ma pogłębioną wiedzę na temat uwarunkowań prawnych poszczególnych stanów życia w Kościele, osób duchownych, zakonnych i świeckich
K2A_W14ma pogłębioną wiedzę na temat kanonicznego procesu karnego, instytucji procesowych, procedury wymierzania i deklarowania kar kanonicznych i środków karnych
K2A_W15zna w stopniu pogłębionym uprawnienia majątkowe Kościoła, kościelne podmioty prawne, legalne sposoby pozyskiwania dóbr i ich alienacji