Teorie i czynniki przestępczości (wykład) - 2018/2019

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:Ks. dr hab. Kazimierz Pierzchała prof. KUL
Organizator:Wydział Nauk Społecznych - Instytut Pedagogiki
Liczba godzin tydzień/semestr: 2/30
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
1. Student powinien zdobyć usystematyzowaną wiedzę na temat przestępczości, przestępstwa i przestępcy.
2. Student powinien nabyć umiejętności pozwalające na posługiwania się podstawowymi pojęciami określającymi przestępczość oraz postrzeganie przestępczości jako fenomenu społecznego, psychologicznego i psychopatologicznego.
3. Student powinien poznać determinanty przestępczości.
4. Student powinien poznać metody badawcze diagnozujące zjawisko przestępczości oraz poznać sposoby krytycznej oceny i interpretacji danych statystycznych dotyczących przestępczości.
5. Student powinien poznać sposoby zapobiegania i zwalczania przestępczości.
Wymagania wstępne
1. Podstawowe wiadomości z zakresu prawa karnego, socjologii, psychologii i pedagogiki.
2. Umiejętność wyszukiwania informacji w literaturze przedmiotu oraz syntetycznego przedstawiania w formie wypowiedzi lub pisemnej najważniejszych treści.
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA (W):
W1. Student posiada szeroką wiedzę o zależnościach między zagadnieniami przestępczości, przestępstwa i przestępcy, jak również o instytucjach związanych ze zwalczaniem przestępczości.
W2. Student zna i rozumie zależności między gałęziami prawa karnego materialnego, prawa karnego procesowego oraz prawa karnego wykonawczego.
W3. Student posiada uporządkowaną i pogłębioną wiedzę z zakresu kryminologii oraz rozumie zależności zachodzące między tą nauką a kryminalistyką, penologią, prawem karnym materialnym oraz procesowym.

UMIEJĘTNOŚCI (U):
U1. Student posiada umiejętność posługiwania się terminologią dot. opisywania i charakteryzowania zjawisk patologicznych, zjawisk kryminogennych i w tym celu potrafi dobierać efektywne sposoby rozwiązywania zadań, które mogą się pojawić w pracy zawodowej na stanowisku związanym z analizą kryminologiczną.
U2. Student posiada zdolność wykorzystywania wiedzy dla zwiększania własnych kwalifikacji oraz umiejętności zawodowych
U3. Student sprawnie posługuje się systemami normatywnymi oraz rządzącymi nimi regułami dla osiągnięcia jak najlepszego efektu w zakresie analizy kryminologicznej.

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY) (K):
K1. Student posiada pełną świadomość swojej wiedzy z zakresu szeroko pojętego prawa karnego oraz przyczyn przestępczości oraz jej wpływu na jednostkę i społeczeństwo, jak również rozumie, że wiedzę i umiejętności w tym zakresie należy stale podnosić i uaktualniać.
K2. Student utożsamia się z wartościami, celami i zadaniami realizowanymi w praktyce zawodowej prawnika-karnisty, rozumie trudy związane z wykonywaniem tego zawodu oraz podejmuje starania dla zrozumienia roli prawnika w relacji z jednostką, jak i społeczeństwem.
Metody dydaktyczne
Metody kształcenia:
- pogadanka
- wykład informacyjny (konwencjonalny), realizowany tradycyjną metodą
- dyskusja
- burza mózgów
- mapa myśli.

Metody dydaktyczne poszukujące:
- doświadczeń
- obserwacji
- projektu
- referatu
- studium przypadku
Treści programowe przedmiotu
1. Główne źródła wiedzy o przestępczości;
2. Pojęcie i zakres kryminologii;
3. Metodologia badań kryminologicznych;
4. Pojęcie przestępstwa, czynu zabronionego, czynu karalnego;
5. Źródła prawa w Polsce;
6. Główne rodzaje przestępczości w Polsce w latach 1990- 2009;
7. Podstawowe doktryny kryminologiczne (teorie anomii, podkultur, kontroli Hirschiego, stygmatyzacji);
8. Determinanty ludzkich zachowań naruszających normy prawne;
9. Profilaktyka kryminologiczna;
10. Przestępczość nieletnich jako istotny problem społeczny;
11. Przestępczość w związku z alkoholem i innymi środkami psychoaktywnymi;
12. Zjawisko recydywy kryminalnej i penitencjarnej;
13. Kryminologia humanistyczna- podstawowe pojęcia;
14. Profilaktyka przestępczości- podstawowe zagadnienia;
15. Prognozy na temat zachowań przestępczych - związek ze zmianami społeczno-ekonomicznymi;
16. Pedagog resocjalizacyjny w pracy z osobami naruszającymi prawo.
17. Wiktymologia.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Wiedza
• test
• stopień opanowania materiału do przygotowania przez studentów na każde zajęcia

Umiejętności
• zaliczenie na ocenę
• aktywność na zajęciach

Kompetencje społeczne
• zaliczenie na ocenę

Podstawą zaliczenia jest otrzymanie określonej liczby poprawnych odpowiedzi:
na ocenę 3 student udziela od 55 % do 65 %,
na ocenę 3.5 student udziela od 66% do 75%,
na ocenę 4 student udziela od 76% do 85%,
na ocenę 4.5 student udziela od 86% do 90%,
na ocenę 5 student udziela od 91% do 100%.
Literatura podstawowa i uzupełniająca
LITERATURA PODSTAWOWA:
1. Bułat K., Kryminologia: repetytorium. Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2013.
2. Hołyst B., Kryminologia: podstawowe problemy. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 2007.
3. Hołyst B., Wiktymologia, Wydawnictwo: LexisNexis, Warszawa 2011.
4. Iwański M., Papierz A., Stożek M.B, Kryminologia repetytorium, Wydawnictwo Wolters Kluwer Polska, Warszawa 2013.
5. Jóźwiak E. (2013), Kryminologia. Repetytorium. 3. Wydanie, Wolters Kluwer Polska SA, Warszaw 2013.
6. Kuć M., Kryminologia. Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2013.
7. Tyszkiewicz L., Kryminogeneza w ujęciu kryminologii humanistycznej. Katowice 1997.
8. Wójcik J.W., Kryminologia: współczesne aspekty. Wydawnictwo Wolters Kluwer, Warszawa 2014.

LITERATURA UZUPEŁNIAJĄCA
1. Falandysz L., W kręgu kryminologii radykalnej. Wiedza Powszechna, Warszawa 1986.
2. Hołyst B., Socjologia kryminalistyczna, Tom 1 i 2, 2007, Wydawnictwo: LexisNexis, Warszawa 2007.
3. Przybyliński S., Podkultura więzienna – wielowymiarowość rzeczywistości penitencjarnej, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2006.
Kierunek studiów: Pedagogika specjalna (stacjonarne I stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok II - Semestr 4
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę