Metodyka nauczania i wychowania osób z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim (ćwiczenia) - 2018/2019

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:mgr Magdalena Bednarska
Organizator:Wydział Nauk Społecznych - Instytut Pedagogiki
Liczba godzin tydzień/semestr: 2/30
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1. Utrwalenie wiedzy z zakresu istoty niepełnosprawności intelektualnej
C2. Wyposażenie studentów w wiedzę i umiejętności niezbędne do podjęcia pracy na rzecz osób z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim
Wymagania wstępne
- Znajomość elementarnej terminologii używanej w pedagogice i pedagogice specjalnej (W01)
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
K_W01 zna elementarną terminologię używaną w pedagogice i pedagogice specjalnej oraz rozumie jej źródła i zastosowania w obrębie pokrewnych dyscyplin naukowych
K_W02 posiada elementarną wiedzę o miejscu pedagogiki i pedagogiki specjalnej w systemie nauk oraz o jej przedmiotowych i metodologicznych powiązaniach z innymi dyscyplinami naukowymi; zna podstawowe subdyscypliny pedagogiki specjalnej
K_W03 ma uporządkowaną wiedzę na temat wychowania i kształcenia osób ze specjalnymi potrzebami rozwojowymi i edukacyjnymi oraz uwzględnia ich potrzeby biologiczne, psychologiczne i zdrowotne oraz ich podstawy ontologiczne, antropologiczne, aksjologiczne i społeczno-kulturowe; zna i rozróżnia specyfikę procesów: nauczania, kształcenia, wychowania
K_W20 posiada wiedzę obejmującą teorię, terminologię i metodykę w zakresie wybranej specjalności
K_W21 Ma uporządkowaną wiedzę na temat edukacji i rehabilitacji osób z niepełnosprawnością intelektualną i pedagogiki leczniczej, obejmującą terminologię, teorie, obszary badawcze.
K_W28 Zna założenia, koncepcje, obowiązki i metody pracy nauczyciela wspierającego oraz nauczyciela – pedagoga specjalnego w zakresie oligofrenopedagogiki
K_W29 Ma podstawową wiedzę na temat rodzajów, uwarunkowań i realizacji nauczania i wychowania uczniów z niepełnosprawnością intelektualną oraz uczniów chorych przewlekle
K_W30 Ma uporządkowaną wiedzę na temat specyfiki funkcjonowania uczniów z niepełnosprawnością intelektualną oraz uczniów chorych przewlekle w rodzinie, szkole i innych instytucjach terapeutycznych oraz sposobów pracy z nimi

UMIEJĘTNOŚCI
K_U02 potrafi wykorzystywać podstawową wiedzę teoretyczną z zakresu pedagogiki specjalnej oraz powiązanych z nią dyscyplin w celu analizowania i interpretowania problemów rehabilitacyjnych, edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych, terapeutycznych, kulturalnych i pomocowych, dotyczących oddziaływań skierowanych do osób ze specjalnymi potrzebami rozwojowymi i edukacyjnymi, a także motywów, modeli i wzorów ludzkich zachowań
K_U03 potrafi posługiwać się podstawowymi ujęciami teoretycznymi w celu analizowania motywów i wzorów ludzkich zachowań, diagnozowania i prognozowania sytuacji wykluczających i integrujących osoby z niepełnosprawnościami lub niedostosowaniem społecznym; potrafi podejmować działania normalizacyjne, integracyjne, włączające i resocjalizacyjne w środowisku oraz analizować strategie działań praktycznych w odniesieniu do różnych kontekstów działalności pedagoga specjalnego
K_U08 posiada umiejętność prezentowania własnych pomysłów, wątpliwości i sugestii, argumentując je wybranymi teoriami, poglądami różnych autorów i własnymi doświadczeniami praktycznymi
K_U09 potrafi ocenić przydatność typowych metod, procedur i dobrych praktyk do realizacji zadań związanych z różnymi sferami działalności pedagoga specjalnego
K_U13 potrafi pracować w zespołach pełniąc różne role; umie przyjmować i wyznaczać zadania; ma elementarne umiejętności organizacyjne pozwalające na realizację celów związanych z projektowaniem i kierowaniem zespołami oraz podejmowaniem działań profesjonalnych
K_U14 potrafi dokonać analizy i ewaluacji własnych działań (indywidualnie i w zespole) i wskazać obszaK_U13 potrafi pracować w zespołach pełniąc różne role; umie przyjmować i wyznaczać zadania; ma elementarne umiejętności organizacyjne pozwalające na realizację celów związanych z projektowaniem i kierowaniem zespołami oraz podejmowaniem działań profesjonalnych
K_U14 potrafi dokonać analizy i ewaluacji własnych działań (indywidualnie i w zespole) i wskazać obszary wymagające modyfikacji w przyszłym działaniury wymagające modyfikacji w przyszłym działaniu
K_U18 Potrafi zaprojektować plan pracy terapeutyczno-edukacyjnej/program pracy terapeutycznej/rewalidacyjnej z uczniem z niepełnosprawnością intelektualną i uczniem chorym przewlekle uwzględniając złożoność i specyfikę potrzeb konkretnego dziecka
K_U19 Posiada umiejętności diagnostyczne pozwalające na rozpoznanie sytuacji osób z niepełnosprawnością intelektualną i uczniów chorych przewlekle, opracowanie wyników obserwacji i formułowanie wniosków oraz podjęcie pracy terapeutycznej.
K_U20 Potrafi ocenić przydatność poznanych metod działania dla rozwiązania rozpoznanego problemu u osoby z upośledzeniem/ chorobą przewlekłą
K_U21 Potrafi wspierać rozwój i edukację osób z niepełnosprawnością intelektualną i uczniów chorych przewlekle, kierować procesem terapeutycznym/rewalidacyjnym
K_U22 Ma rozwinięte umiejętności w zakresie komunikacji interpersonalnej, potrafi używać języka specjalistycznego koniecznego do współpracy z innymi specjalistami opiekującymi się osobą z niepełnosprawnością/osobą chorą przewlekle, zna różne metody komunikacji wspomagającej i alternatywnej umożliwiające skuteczne porozumiewanie się z osobami z zaburzoną komunikacją

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K_K02 docenia znaczenie nauk pedagogicznych i pedagogiki specjalnej dla edukacji i prawidłowego funkcjonowania osób z deficytami rozwoju oraz zaburzeniami psychofizycznego i/lub społecznego funkcjonowania w okresie całego życia tych osób, utrzymania i rozwoju prawidłowych więzi w środowiskach społecznych, jak też odnosi zdobytą wiedzę do projektowania działań zawodowych
K_K03 ma przekonanie o sensie, wartości i potrzebie podejmowania działań pedagogicznych w środowisku społecznym; jest gotowy do podejmowania wyzwań zawodowych; wykazuje aktywność, podejmuje trud i odznacza się wytrwałością w realizacji indywidualnych i zespołowych działań profesjonalnych w zakresie pedagogiki specjalnej
K_K04 ma przekonanie o wadze: zachowania się w sposób profesjonalny, refleksji na tematy etyczne i przestrzegania zasad etyki zawodowej; rozumie dylematy etyczne i moralne związane z pracą pedagoga specjalnego
K_K08 potrafi pracować w zespole pełniąc różne role; umie przyjmować i wyznaczać zadania, ma elementarne umiejętności organizacyjne pozwalające na realizowanie celów związanych z projektowaniem i podejmowaniem działań profesjonalnych w zakresie pedagogiki specjalnej
K_K12 Odpowiedzialnie przygotowuje się do swojej pracy, planuje i wykonuje różne działania pedagogiczne
K_K13 Jest otwarty na innowacyjną działalność terapeutyczną/rewalidacyjną i rehabilitacyjną
K_K14 Ma świadomość konieczności zindywidualizowanych działań pedagogicznych w stosunku do osób z niepełnosprawnością intelektualną i osób chorych przewlekle
Metody dydaktyczne
Dyskusja, praca indywidualna, praca w grupach, pogadanka, warsztaty
Treści programowe przedmiotu
- Utrwalenie informacji z zakresu niepełnosprawności intelektualnej.
- Szkolnictwo – omówienie form kształcenia osób z niepełnosprawnością intelektualną
- Formy współpracy z uczniem podczas lekcji - nauczyciel wspomagający, pomoc nauczyciela, asystent nauczyciela
- Wybrane metody pracy stosowane wobec osób z niepełnosprawnością intelektualną – Ośrodków Pracy, Knillów, Integracji Sensorycznej, Weroniki Sherborne
- IPET - omówienie, tworzenie
- Specyfika przygotowania tekstu dla ucznia z niepełnosprawnością intelektualną
- Osoba z niepełnosprawnością intelektualną w sytuacji pracy – system orzecznictwa w Polsce, formy zatrudnienia
- Komunikacja niewerbalna z osobą z niepełnosprawnością intelektualną – wybrane elementy języka migowego
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Forma zaliczenia: przygotowanie pracy pisemnej w formie IPET-u, kolokwium pisemne.
Kolokwia będą zawierały pytania otwarte i zamknięte. Na podstawie tych dwóch składowych zostanie wyciągnięta średnia. Ocena może zostać podwyższona/obniżona w oparciu o:
- aktywność/jej brak oraz
- frekwencję na zajęciach, która będzie weryfikowana na podstawie listy obecności.

Warunki zaliczenia:
• Pozytywna ocena z IPET-u i kolokwium,
• 100% obecność (w przypadku nieobecności, w tym osób z IOS – podczas zaliczenia przedmiotu student będzie pytany o zakres wiedzy z zajęć, na których go nie było),
• Nieobecności na zajęciach muszą pozostać usprawiedliwione i zaliczone,
• Aktywność na zajęciach.
Literatura podstawowa i uzupełniająca
1. Bobkowicz-Lewartowska L., Niepełnosprawność intelektualna : diagnozowanie, edukacja i wychowanie. Gdańsk : Harmonia Universalis, 2011
2. Kirenko J.,Łaba-Hornecka A.. Niepełnosprawność intelektualna - wyuczona bezradność : uwarunkowania. Rzeszów : Wydawnictwo Uniwersytetu Rzeszowskiego, 2018.
3. Kijak R.J, Niepełnosprawność intelektualna : między diagnozą a działaniem. Warszawa : Centrum Rozwoju Zasobów Ludzkich, 2013.
4. Kawczyńska-Butrym Z.: Niepełnosprawność – specyfika pomocy społecznej. Katowice 1998
5. Kowalik S.: Psychospołeczne podstawy rehabilitacji osób niepełnosprawnych, Katowice 1999.
6. Kantyka S., Rynek pracy dla osób niepełnosprawnych, Katowice, 2010
7. Kukla D., Duda W., Czerw – Bajer M., Osoby niepełnosprawne w systemie edukacji i poradnictwa
8. Magnuszewska-Otulak G., Uczestnictwo osób niepełnosprawnych w życiu społecznym. Warszawa 2009
9. Ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Dz.U.97.123.776 z późn. Zm

Literatura uzupełniająca:
10. Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 roku o zatrudnieniu socjalnym (Dz.U.2016.poz.1828)
11. Ustawa z dnia 20.04.2004 o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
(Dz.U.04 Nr99 poz. 1001 z późn. zmianami)
12. Rozporządzenie Min. Polityki Społecznej z dnia 14.12.2004 w sprawie orzekania o niezdolności do pracy (Dz.U.04 Nr273 poz. 2711)
13. Rozporządzenie Min. Polityki Społecznej z dnia 30.09.2002 w sprawie szczegółowych zasad tworzenia, działania i finansowania WTZ (Dz.U.02 Nr167, poz. 1376)
14. Rozporządzenie Min. Polityki Społecznej z dnia 14.12.2007 w sprawie ZAZ
15. ŹRÓDŁA INTERNETOWE: www.pfron.org.pl, www.integracja.org, ww.niepelnosprawni.pl, www.niepelnosprawni.gov.pl
Kierunek studiów: Pedagogika specjalna (stacjonarne I stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok II - Semestr 4
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę