Psychologia rozwoju i wychowania (wykład) - 2018/2019

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:dr hab. Alina Rynio
Organizator:Wydział Nauk Społecznych - Instytut Pedagogiki
Liczba godzin tydzień/semestr: 1/15
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1 - Wykłady z psychologii rozwoju i wychowania są poświęcone dynamice i czynnikom warunkującym rozwój i wychowanie jak również charakterystyce okresów rozwojowych na etapie dzieciństwa, adolescencji i dorosłości. Charakterystyka ta uwzględnia wszystkie istotne zmiany rozwoju o charakterze poznawczym, emocjonalnym, społeczno-moralnym, osobowościowym.
C2 - W ramach wykładów z psychologii rozwoju i wychowania omawiane są zagadnienia
związane z procesem wychowania, ocenianiem, postawami rodzicielskimi i wychowawczymi jak również zagrożeniami dla prawidłowego rozwoju i wychowania tkwiącymi w środowisku rodzinnym, szkolnym, grupie rówieśniczej, jak również wspieranie (wspomaganie) prawidłowego rozwoju psychospołecznego i wychowania.

C1 - Wykłady z psychologii rozwoju i wychowania są poświęcone dynamice i czynnikom warunkującym rozwój i wychowanie jak również charakterystyce okresów rozwojowych na etapie dzieciństwa, adolescencji i dorosłości. Charakterystyka ta uwzględnia wszystkie istotne zmiany rozwoju o charakterze poznawczym, emocjonalnym, społeczno-moralnym, osobowościowym.
C2 - W ramach wykładów z psychologii rozwoju i wychowania omawiane są zagadnienia
związane z procesem wychowania, ocenianiem, postawami rodzicielskimi i wychowawczymi jak również zagrożeniami dla prawidłowego rozwoju i wychowania tkwiącymi w środowisku rodzinnym, szkolnym, grupie rówieśniczej, jak również wspieranie (wspomaganie) prawidłowego rozwoju psychospołecznego i wychowania.

C1 - Wykłady z psychologii rozwoju i wychowania są poświęcone dynamice i czynnikom warunkującym rozwój i wychowanie jak również charakterystyce okresów rozwojowych na etapie dzieciństwa, adolescencji i dorosłości. Charakterystyka ta uwzględnia wszystkie istotne zmiany rozwoju o charakterze poznawczym, emocjonalnym, społeczno-moralnym, osobowościowym.
C2 - W ramach wykładów z psychologii rozwoju i wychowania omawiane są zagadnienia
związane z procesem wychowania, ocenianiem, postawami rodzicielskimi i wychowawczymi jak również zagrożeniami dla prawidłowego rozwoju i wychowania tkwiącymi w środowisku rodzinnym, szkolnym, grupie rówieśniczej, jak również wspieranie (wspomaganie) prawidłowego rozwoju psychospołecznego i wychowania.

C1 - Wykłady z psychologii rozwoju i wychowania są poświęcone dynamice i czynnikom warunkującym rozwój i wychowanie jak również charakterystyce okresów rozwojowych na etapie dzieciństwa, adolescencji i dorosłości. Charakterystyka ta uwzględnia wszystkie istotne zmiany rozwoju o charakterze poznawczym, emocjonalnym, społeczno-moralnym, osobowościowym.
C2 - W ramach wykładów z psychologii rozwoju i wychowania omawiane są zagadnienia
związane z procesem wychowania, ocenianiem, postawami rodzicielskimi i wychowawczymi jak również zagrożeniami dla prawidłowego rozwoju i wychowania tkwiącymi w środowisku rodzinnym, szkolnym, grupie rówieśniczej, jak również wspieranie (wspomaganie) prawidłowego rozwoju psychospołecznego i wychowania.

C1 - Wykłady z psychologii rozwoju i wychowania są poświęcone dynamice i czynnikom warunkującym rozwój i wychowanie jak również charakterystyce okresów rozwojowych na etapie dzieciństwa, adolescencji i dorosłości. Charakterystyka ta uwzględnia wszystkie istotne zmiany rozwoju o charakterze poznawczym, emocjonalnym, społeczno-moralnym, osobowościowym.
C2 - W ramach wykładów z psychologii rozwoju i wychowania omawiane są zagadnienia
związane z procesem wychowania, ocenianiem, postawami rodzicielskimi i wychowawczymi jak również zagrożeniami dla prawidłowego rozwoju i wychowania tkwiącymi w środowisku rodzinnym, szkolnym, grupie rówieśniczej, jak również wspieranie (wspomaganie) prawidłowego rozwoju psychospołecznego i wychowania.
Wymagania wstępne
Znajomość podstawowych pojęć z psychologii ogólnej
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZAWIEDZA - student
K_W01 - zna podstawową terminologię używaną w psychologii rozwojowej i wychowawczej
odnośnie do cech procesów psychospołecznych specyficznych dla określania zmian
rozwojowych w poszczególnych okresach życia, sposobów wspierania rozwoju w
działalności wychowawczej, uwarunkowań właściwych oddziaływań wychowawczych i
rozumie pedagogiczne implikacje badań psychologicznych prowadzonych na gruncie
psychologii rozwojowej i wychowawczej.
K_W03 - ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat psychologicznych ujęć
wychowania i kształcenia w perspektywie ich związków z rozwojem biopsychospołecznym
dzieci, nastolatków i dorosłych.
K_W09 - odróżnia wiedzę potoczną o wychowaniu, trudnościach rozwojowych i
wychowawczych od naukowej, zna podstawowe teorie psychologiczne dotyczące kształcenia
i wychowania tworzone na bazie odrębnych modeli rozwoju człowieka z uwzględnieniem
kontekstu społeczno-kulturowego.

UMIEJĘTNOŚCI
K_U01 - potrafi dokonać obserwacji, oceny i wyjaśnienia zjawisk świadczących o zmianach
rozwojowych, analizuje ich uwarunkowania i następstwa, wskazuje sposoby oddziaływania
wychowawczego adekwatne do potrzeb i zadań rozwojowych.
K_U02 - umie wykorzystywać podstawową wiedzę psychologiczną o rozwoju, wychowaniu i
kształceniu w celu analizowania i interpretowania problemów rozwojowych,
wychowawczych, opiekuńczych, kulturalnych i pomocowych.
K_U03 - potrafi posługiwać się podstawowymi ujęciami teoretycznymi rozwoju człowieka w
celu analizowania motywów i wzorów zachowań dzieci, młodzieży i dorosłych o charakterze
konstruktywnym i destruktywnym, diagnozowania i prognozowania sytuacji oraz
analizowania strategii praktycznych w różnych działaniach wychowawczych.

KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K_K01 - ma świadomość poziomu swojej wiedzy i umiejętności w zakresie psychologii
rozwojowej i wychowawczej, docenia jej znaczenie w optymalizacji wychowania i
kształcenia.
K_K04 - ma przekonanie o wadze postępowania w sposób profesjonalny, o funkcji refleksji
etycznej w prowadzeniu badań naukowych, diagnostycznych i wszelkich kontaktach z
dziećmi, młodzieżą i dorosłymi, z rozwagą, dojrzałością i zaangażowaniem ustosunkowuje się
do projektowania, planowania i realizowania działań pedagogicznych uwzględniając
osiągnięcia psychologów rozwojowych w opisie i wyjaśnianiu procesu rozwoju
psychospołecznego dzieci, młodzieży i dorosłych.
K_K08 - odpowiedzialnie przygotowuje się do pracy zawodowej, projektując i wykonując
pracę wychowawczą uwzględnia wiedzę psychologiczną o rozwoju i wychowaniu dzieci i
młodzieży w nurcie psychologii osoby.
Metody dydaktyczne
Metody dydaktyczne
wykład konwencjonalny i specjalnie opracowane prezentacje, rozmowa kierowana
Treści programowe przedmiotu
Tematy realizowane na wykładach są następujące:
- Czynniki rozwoju człowieka
- Rozwój dziecka w okresie prenatalnym,
- Potencjał rozwojowy w okresie niemowlęcym,
- Zagrożenia rozwoju w okresie niemowlęcym,
- Możliwości rozwojowe dzieci w okresie poniemowlęcym,
- Ryzyko zagrożeń rozwoju w okresie poniemowlęcym,
- Potencjał rozwojowy w okresie przedszkolnym,
- Zagrożenia rozwoju w okresie przedszkolnym,
- Możliwości rozwojowe dzieci w wieku szkolnym,
- Ryzyko zagrożeń rozwoju w wieku szkolnym,
- Potencjał rozwojowy w adolescencji,
- Zagrożenia rozwoju w adolescencji,
- Możliwości rozwojowe dorosłych w okresie wczesnej dorosłości,
- Ryzyko zagrożeń rozwoju dorosłych w okresie wczesnej dorosłości,
- Potencjał rozwojowy dorosłych w okresie średniej dorosłości,
- Zagrożenia rozwoju dorosłych w okresie średniej dorosłości,
- Istotne zmiany rozwojowe występujące u dorosłych w okresie późnej dorosłości,
- Ryzyko zagrożeń rozwoju dorosłych psychospołecznego w okresie starości.
-Przedmiot psychologii wychowawczej
-Wychowanie jako proces i trudności z nim związane
- Dojrzała osobowość jako cel dążeń wychowawczych
- Rola osób znaczących w wychowaniu
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Student otrzymuje ocenę bardzo dobrą gdy posiada wyczerpującą wiedzę o uwzględnionych
w ramach przedmiotu właściwościach rozwoju biopsychospołecznego dzieci, młodzieży i
dorosłych oraz oddziaływaniach wychowawczych rodziców i nauczycieli wobec dzieci i
nastolatków, bezbłędnie definiuje, porównuje zjawiska i procesy, klasyfikuje ich rodzaje,
wyjaśnia związki i zależności o charakterze korelacyjnym, przyczynowo-skutkowym,
funkcjonalnym; zdobył umiejętność krytycznego i twórczego ustosunkowania do wiedzy
psychologicznej w podejmowanym na wykładach zakresie.
Na ocenę dobrą wymagane jest posiadanie rzetelnej wiedzy o omawianych zmianach
rozwojowych w sferze biologicznej, poznawczej, emocjonalnej, społecznej, osobowościowej;
podawanie definicji, porównań, klasyfikacji, wyjaśnień problemów bez poważnych błędów
merytorycznych i formalno-językowych; poprawne wskazywanie istotnych argumentów w
ocenie sposobów oddziaływania wychowawczego, postaw wychowawczych, stylów i technik
wychowania dzieci i młodzieży.
Na ocenę dostateczną wymagana jest podstawowa wiedza o najważniejszych zjawiskach
rozwojowych w poszczególnych etapach i okresach życia i ogólna orientacja w zakresie
problematyki związanej z rozwijaniem potencjału dzieci i młodzieży oraz skutecznym
eliminowaniem zagrożeń rozwojowych w procesie wychowania w tych etapach życia;
umiarkowanie poprawne definiowanie, porównywanie i klasyfikowanie najważniejszych
pojęć na gruncie psychologii rozwoju i wychowania dzieci, młodzieży i dorosłych;
dostateczna umiejętność rozpoznawania opisu zjawisk rozwojowych i wychowawczych
dotyczących dzieci, nastolatków i dorosłych, jak również korzystania z wiedzy
psychologicznej w analizie, wyjaśnianiu trudności wychowawczych w dzieciństwie i
adolescencji.
Student otrzymuje ocenę niedostateczną z zaliczenia wówczas gdy nie posiada podstawowej
wiedzy o omawianych zjawiskach rozwojowych i wychowawczych odnoszących się do
dzieci, młodzieży i dorosłych; przejawia brak umiejętności definiowania, porównywania,
klasyfikowania i wyjaśniania tych zjawisk i procesów; nie potrafi wymienić podstawowych
zmian rozwojowych, osiągnięć i zagrożeń prawidłowego rozwoju psychospołecznego w
dzieciństwie, adolescencji i dorosłości oraz nie umie korzystać z psychologicznej wiedzy o
rozwoju poznania, emocji, motywacji, osobowości, zainteresowań w dziedzinie wychowania
dzieci i młodzieży.
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Literatura podstawowa:
Brzezińska A. (red.), Psychologiczne portrety człowieka. Gdańsk 2005, GWP.
Kornas-Biela D., Wokół początku życia ludzkiego, Warszawa 2002, Instytut Wydawniczy PAX.
Specjalnie opracowany przez prowadzącą pakiet dydaktyczny zawierający art. dr Anny Lendzion i inne wybrane lektury wykorzystywane w wykładzie kursorycznym

Literatura uzupełniająca:
Birch A., Malim T. (1995). Psychologia rozwojowa w zarysie. Od niemowlęctwa do
dorosłości. Warszawa: PWN.
Brzezińska A., Społeczna psychologia rozwoju, Warszawa 2000, Wyd. Naukowe Scholar.
Gała A. E., Trudności wychowawcze wieku dorastania, /w:/ R. Murawski (red.), Teoretyczne założenia katechezy młodzieżowej, Warszawa 1989, Wydawnictwo Salezjańskie, s. 95-100.
Harwas-Napierała B., Trempała J. (red.) (2002). Psychologia rozwoju człowieka.
Charakterystyka okresów życia człowieka. Warszawa: PWN.
Harwas-Napierała B., Trempała J. (red.) (2003). Psychologia rozwoju człowieka. Rozwój funkcji psychicznych. Warszawa: PWN.
Obuchowska I., Drogi dorastania: Psychologia rozwojowa okresu dorastania dla rodziców i wychowawców, Warszawa 2001, WSiP.
Oleszkowicz A., Bunt młodzieńczy: uwarunkowania, formy, skutki, Warszawa 2006, Scholar.
Turner J. S., Helms D. B. (1999). Rozwój człowieka. Warszawa: WSiP.
Vasta R., Haith M. M., Miller S. A. (1995). Psychologia dziecka. Warszawa: WSiP.
Kierunek studiów: Pedagogika (stacjonarne I stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok I - Semestr 2
Punkty ECTS: 4
Forma zaliczenia: Egzamin