Metafizyka - Ontologia (wykład) - 2018/2019

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:Ks. prof. dr hab. Andrzej Maryniarczyk
Organizator:Wydział Filozofii - Instytut Filozofii
Liczba godzin tydzień/semestr: 2/30
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
zapoznanie z specyfika poznania metafizycznego i odróżnienie go od innych typów poznań
omówienie rożnych koncepcji bytów i różnych metafizyk oraz wskazanie na źródła zróżnicowań i konsekwencje
zapoznanie ze współczesną metafizyka realistyczną i sposobem jej uprawiania
dostarczenie rozumienia świata osób i rzeczy przez wskazanie na przyczyny ich istnienia i działania
odróżnienie metafizyki od nowożytnych i współczesnych ontologii
Wymagania wstępne
podstawowa wiedza z zakresu szkoły średniej (liceum)
ogólna znajomość z fizyki i kosmologii
podstawowe umiejętności rozumienia tekstów filozoficznych
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
zna specyfikę poznania metafizycznego
zna podstawowe zagadnienia, którymi zajmuje się metafizyka
potrafi krytycznie analizować systemy filozoficzne i okazywać ich założenia i konsekwencje
potrafi rozumiejąco wyjaśniać problemy metafizyczne, wskazując na ich przyczyny
UMIEJĘTNOŚCI
potrafi stosować metodę metafizyki do rozwiązywania rożnych problemów filozoficznych
potrafi rozumiejąco wyjaśniać i opisywać otaczająca go rzeczywistość
opanował specyfikę metafizycznego wyjaśniania i argumentacji
umie dobierać odpowiednie narzędzia metafizyczne do wyjaśniania problemów
KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
potrafi rozumiejąco wyjasniac problemy i przedstawiać zasadne agrumenty metafizyczne
potrafi prezentować wyniki swojej wiedzy metafizycznej i bronić jej racjonalności
potrafi ocenić i warościowac racjonalność i rzeczowość innej argumentacji
Metody dydaktyczne
Metoda wykładu, dyskusje problemowe, uczestnictwo w sympozjach i konwersatoriach
Treści programowe przedmiotu
Pierwsza część wykładu wprowadza w ogólne rozumienienie czym jest metafizyka i skąd pochodzi nazwa \"metafizyka\". Co jest przedmiotem i celem poznania metafizycznego. Czym rózni się metafizyka od innych dyscyplin filozoficznych. Przedtawione zostaną rózne koncepcje metafizyki, jakie uformowały sie w dziejach filozofii i rózne rozumienia bytu. W ramach tego zostana omówione 4 wielkie interpretacje rzeczywistości: monistyczna, dualistyczna, pluralistyczna i realistyczna. W ramach tych interpretacji zostaną omówone rózne rozumienia bytów, z uwględnieniem rozumienia człowieka oraz metod poznania metafizycznego. Wskaże się także na konsekwnecje jakie za sobą pociągają przyjęte interpretacje.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
WIEDZA. Brak zaliczenia:nie zna problematyki metafizycznej, nie potrafi formułować i wyjaśniać problemów metafizycznych i samodzielnie wyjaśniać; ocena dostateczna:słabo zna problematykę metafizyczną, słabo formułuje i wyjaśnia problemy metafizyczne, nie potrafi samodzielnie wskazać metafizycznych założeń i konsekwencji; ocena dobra:zna podstawową problematykę metafizyczną, potrafi krytycznie analizować stanowiska filozoficzne, potrafi formułować i rozwiązywać problemy metafizyczne; ocena bardzo dobra:posiada szeroką wiedzę z zakresu metafizyki, potrafi wnikliwie analizować stanowiska metafizyczne, potrafi samodzielnie formułować i rozwiązywać problemy metafizyczne
UMIEJĘTNOŚCI: ocena niedostateczna:nie potrafi stosować metody metafizyki, nie potrafi wyjaśniać problemów metafizycznych i dobierać odpowiedniej augmentacji, nie potrafi korzystać; dostateczna: słabo orientuje się w stosowaniu metody metafizyki, mało samodzielnie analizuje teksty filozoficzne, w słabym stopniu opanował wiedzę za zakresu metafizyki klasycznych i innych systemów filozoficznych; dobra:potrafi posługiwać się metodą metafizyki, potrafi samodzielnie analizować teksty metafizyczne, dobierać odpowiednie argumentacje metafizyczną, opanował dobrze wiedzę z zakresu metafizyki klasycznej i innych systemów filozoficznych; bardzo dobry:bardzo sprawnie potrafi posługiwać się metodą metafizyki i argumentacja metafizyczną, w pełni samodzielnie czyta i analizuje teksty filozoficzne, bardzo dobrze opanował wiedzę z zakresu metafizyki klasycznej i innych systemów filozoficznych.
KOMPETENCJE SPOŁECZNE: ocena niedostateczna:nie potrafi dyskutować problemów metafizycznych, nie potrafi dobierać i przedstawić odpowiedniej argumentacji metafizycznej, nie potrafi ocenić wartości racjonalności i zasadności innej argumentacji; na dostateczny: w słabym stopniu potrafi dyskutować problemy metafizyczne, przedstawiać zasadną argumentację oraz formułować zarzuty, mało komunikatywnie formułuje swoje myśli, niewystarczająco potrafi ocenić racjonalność i rzeczowość innych argumentacji; na dobry: potrafi dyskutować problemy metafizyczne, przedstawiać obiektywną i zasadna argumentację oraz formułować zarzuty, potrafi prezentować wyniki swoich badań i bronić zasadności własnej argumentacji, potrafi ocenić i wartościować racjonalność i rzeczowość innej argumentacji; na bardzo dobry:potrafi bardzo wnikliwie dyskutować problemy metafizyczne, zasadnie przedstawia własną argumentację oraz rzetelnie formułuje zarzuty, jasno i metodycznie prezentuje wyniki swoich badań i zasadność argumentacji, kompetentnie ocenia i wartościuje racjonalność i rzeczowość czyjejś argumentacji
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Bibliografia podstawowa: M. A. Krąpiec, Metafizyka, Dzieła XII, Lublin 1995; M. A. Krąpiec, Wprowadzenie do filozofii, t. 1 Rozumieć rzeczywistość, Lublin 2000; A. Maryniarczyk, Monistyczna i dualistyczna interpretacja rzeczywistości. Zeszyty z metafizyki, Nr 1, Lublin 2006; A. Maryniarczyk, Pluralistyczna interpretacja rzeczywistości. Zeszyty z metafizyki, Nr 2, Lublin 2006; A. Maryniarczyk, Realistyczna interpretacja rzeczywistości, Zeszyty z metafizyki. Nr 3, Lublin 2005; A. Maryniarczyk, Racjonalność i celowość świata osób i rzeczy. Zeszyty z metafizyki, Nr 4 Lublin 2007; A. Maryniarczyk, Odkrycie wewnętrznej struktury bytów. Zeszyty z metafizyki, Nr 5, Lublin 2006; A. Maryniarczyk, O przyczynach partycypacji i analogii. Zeszyty z metafizyki, Nr 6, Lublin 2005; B. Paź, Ontologia, w: \"Powszechna Encyklopedia Filozofii\", t. 7, Lublin 2006; M. A. Krąpiec A. Maryniarczyk, Metafizyka, w: \"Powszechna Encyklopedia Filozofii\", t. 7, Lublin 2006; Fragmenty tekstów klasycznych zamieszczonych w poszczególnych \"Zeszytach z metafizyki\" t. 1-6.

Bibliografia uzupełniająca: A. B. Stępień, Wprowadzenie do metafizyki, Kraków 1964; S. Swieżawski. Byt. Zagadnienia metafizyki tomistycznej, Kraków 1999; S. Swieżawski, Z dziejów filozofii klasycznej, Kraków 2000; W. Stróżewski, Ontologia, Kraków 2005; M.A. Krąpiec, A. Maryniarczyk, Rozmowy o metafizyce, Lublin 1997 (dostępna także wersja CD); Z. J. Zdybicka, Partycypacja bytu, Lublin 1972; G. Reale, Historia filozofii starożytnej, tłum. I.E. Zieliński, t. 1-5, Lublin 1996-2002; E. Gilson, Chrześcijańska filozofia wieków średnich, tłum. S. Zalewski, Warszawa 1987; E. Gilson, P. Langan, A. A. Maurer, Historia filozofii współczesnej, tłum. B. Chwendeńczuk, Z. Zalewski, Warszawa 1972.
Kierunek studiów: Filozofia (stacjonarne I stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok I - Semestr 1
Punkty ECTS: 4
Forma zaliczenia: Zal. podpisem
Kierunek studiów: Teologia kurs B (stacjonarne jednolite magisterskie)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok I - Semestr 1
Punkty ECTS: 3
Forma zaliczenia: Zal. podpisem