Organy specjalne - ćwiczenia indywidualne (ćwiczenia)

Opis przedmiotu
Informacje ogólne
Organizator:Wydział Nauk Humanistycznych - Instytut Nauk o Sztuce
Kod ECTS:03200-XXXX-04CWI0049
Kierunek studiów: Muzykologia (stacjonarne II stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok I - Semestr 2
Punkty ECTS: 1
Forma zaliczenia: Zaliczenie na ocenę
Rozkład zajeć
Etap:Rok II - Semestr 3
Punkty ECTS: 1
Forma zaliczenia: Zaliczenie na ocenę
Rozkład zajeć
Etap:Rok II - Semestr 3
Punkty ECTS: 3
Forma zaliczenia: Zaliczenie na ocenę
Rozkład zajeć
Etap:Rok II - Semestr 4
Punkty ECTS: 1
Forma zaliczenia: Egzamin
Rozkład zajeć
Etap:Rok II - Semestr 4
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Egzamin
Rozkład zajeć
Cele przedmiotu
Wymagania wstępne
Założenia i cele przedmiotu:
Celem nauczania jest rozszerzenie umiejętności, wiedzy i orientacji zdobytych na bazie studiów licencjackich i wzbogacenie ich w stopniu umożliwiającym oryginalność w rozwijaniu idei w sferze praktycznej.1. Oczekiwane rezultaty nauczania w zakresie umiejętności:- opanowanie i wykazujące się swobodą publiczne wykonywanie reprezentatywnego repertuaru organowego w różnych stylach;- umiejętność opracowania i realizacji własnych koncepcji artystycznych w oparciu o wiedzę dotyczącą wzorców formalnych, stylów muzycznych i tradycji wykonawczych;- opanowanie technik gry na organach, umożliwiające sprostanie wymaganiom stawianym przez różnorodny repertuar;- przygotowanie do samodzielnej pracy nad repertuarem;- przygotowanie do występów przed różnymi rodzajami publiczności pod względem technicznym, interpretacyjnym i emocjonalnym wraz z umiejętnością nawiązywania kontaktu z różnymi rodzajami publiczności.2. Oczekiwane rezultaty nauczania w zakresie wiedzy:- znajomość repertuaru muzyki organowej;- znajomość elementów wykonywanych dzieł muzycznych i ich wzajemnych relacji oraz wzorców budowy formalnej tych utworów;- znajomość podstawowych linii rozwojowych w historii muzyki organowej, stylów i gatunków muzycznych wraz z reprezentatywnymi dla nich dziełami;- znajomość różnych tradycji wykonawczych;- znajomość wzajemnych relacji między zagadnieniami związanymi z budową, sposobem funkcjonowania i rozwojem historycznym organów;- orientacja w piśmiennictwie dotyczącym wymienionych powyżej zagadnień
Efekty kształcenia dla przedmiotu
Metody dydaktyczne
Treści programowe przedmiotu
Treści programowe:
Punktem wyjścia są umiejętności, wiedza i orientacja osiągnięte przez studenta na bazie studiów pierwszego stopnia.Kształcenie opiera się na dobranym indywidualnie dla każdego studenta programie, uwzględniającym jego możliwości i zamiłowania, umiejętności techniczne, zdolności opanowania repertuaru i inne cechy osobowości. Program nauczania podzielony jest na dwa semestry. Treści kształcenia ułożone są następująco:- zagadnienia z zakresu techniki gry na organach i jej zastosowania do interpretacji dzieła muzycznego (m.in. doskonalenie pracy nad aparatem gry na instrumencie, pogłębianie wiedzy o dawnych i romantycznych technikach gry na organach i o różnych systemach aplikatury i pedalizacji); - zagadnienia z zakresu estetyki wydobycia dźwięku (różne rodzaje artykulacji i zdobnictwa);- pogłębianie umiejętności czytania a vista;- wzbogacanie osobowości artystycznej, rozwijanie wyobraźni muzycznej i ogólnej; - rozwijanie umiejętności samodzielnej pracy artystycznej (kształtowanie umiejętności samodzielnego rozwiązywania trudności technicznych i interpretacyjnych);- przygotowanie do występów publicznych (sposoby opanowywania stresu, umiejętność gry w każdych warunkach na różnych instrumentach, zapoznanie się z formami zachowań podczas występów przed publicznością);- pogłębianie tajników budownictwa organowego, typów dyspozycji i rodzajów traktury (dobór repertuaru na różne typy instrumentów, umiejętność właściwej registracji, opanowanie sposobów gry w różnych warunkach akustycznych);- rozwijanie umiejętności posługiwania się różnymi wydaniami nutowymi oraz literaturą przedmiotu.Repertuar realizowany podczas studiów opiera się na kanonie dzieł organowych o średnim stopniu trudności od XVI do XX wieku. W zależności od zainteresowań studentów istnieje możliwość poszerzania umiejętności szczególnie w zakresie repertuaru renesansowego i barokowego oraz wielkich dzieł kompozytorów okresu romantyzmu i XX wieku. Ważną rolę odgrywają także utwory kompozytorów polskich.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Metody i pomoce dydaktyczne:
Zajęcia odbywają się indywidualnie w wymiarze dwóch godzin lekcyjnych tygodniowo. Istnieje możliwość biernego uczestnictwa w zajęciach innych studentów. Problemy wykonawcze omawiane są na podstawie realizowanego w danym semestrze repertuaru. Analiza zagadnień technicznych i interpretacyjnych zmierza do wykształcenia i udoskonalenia najbardziej odpowiednich metod samodzielnej pracy. Omawiane konteksty stylistyczne i estetyczne prowadzą do uświadomienia sobie przez studenta bogactwa różnorodnych tradycji wykonawczych. Student przechodzi stopniowo od naśladowania, powtarzania i utrwalania omawianych treści do coraz bardziej samodzielnych wyborów w zakresie kształtowania dramaturgii poszczególnych utworów. Omawianie założeń teoretycznych, historycznego rozwoju organów, tradycji wykonawczych muzyki organowej i ich wzajemnych relacji ma na celu utrwalenie zdolności integrowania zdobytej wiedzy, pogłębiania refleksji dotyczących kwestii artystycznych i całkowite przyswojenie umiejętności krytycznej oceny działań własnych i innych wykonawców.Studenci zachęcani są do udziału w kursach mistrzowskich a także w konkursach w kraju i zagranicą. Biorą też czynny udział w życiu koncertowym KUL oraz w koncertach organizowanych przez inne instytucje.

Forma i warunki zaliczenia:
Zaliczenie każdego semestru uwarunkowane jest obecnością na zajęciach, systematyczną pracą i opanowaniem ustalonego repertuaru. Uzyskanie zaliczenia jest warunkiem przystąpienia do egzaminu praktycznego na zakończenie cyklu nauki.W semestrach I-II-III czas trwania prezentowanego repertuaru na zaliczenie z oceną wynosi ok. 25 minut. W semestrze IV student gra egzamin. Długość programu około 40-50 minut.Egzamin praktyczny - 100% udział w ocenie końcowej.
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Literatura podstawowa:
Literatura w języku polskim:
Additamenta Musicologica Lublinensia, Lublin 2005-2010
Bukofzer, Manfred: Muzyka w epoce baroku, Warszawa 1970
Erdman, Jerzy: Polska muzyka organowa epoki romantycznej, Warszawa 1995
Encyklopedia Muzyki PWM. Część biograficzna, Kraków 1979
Gołos, Jerzy: Polskie organy i muzyka organowa, Warszawa 1972
Gra a vista jako nieodzowny element wykształcenia muzyka, Warszawa 2006
Harnoncourt, Nikolaus: Muzyka mową dźwięków, Warszawa 1985
Organy i muzyka organowa I-XII, Gdańsk 1977-2003 (wybrane artykuły)
Schweitzer, Albert: Johann Sebastian Bach, Kraków 1987
Szoka, Marta: Polska muzyka organowa w latach 1945-1985, Łódź 1993

Literatura obcojęzyczna (Wybrane hasła lub fragmenty):
Die Musik in Geschichte und Gegenwart, Kassel 1994
The New Grove Dictionary of Music and Musicians, London, New York 2001
Apel, Willi: Geschichte der Orgel- und Klaviermusik bis 1700, Kassel 1967
Beckmann, Klaus: Die Norddeutsche Schule, t.I-II, Mainz 2005, 2009
Beckmann, Klaus: Repertorium Orgelmusik 1150-2000 t. I, Mainz 2001
Diederich, Suzanne: Originale Registrieranweisungen in der französischen Orgelmusik des 17. und 18. Jahrhunderts, Kassel 1975
Douglas, Fenner: The Language of the Classical French Organ, New Haven 1995
Handbuch Orgelmusik. Komponisten-Werke-Interpretation, Red. R. Faber i Ph. Hartmann, Kassel 2002
Laukvik, Jon: Orgelschule zur historischen Aufführungspraxis t. I-II, Stuttgart 1996, 2000
Lexikon der Orgel, red. H.J. Busch, M. Geuting, Laaber 2008
Lohmann, Ludger: Die Artikulation auf den Tasteninstrumenten des 16.-18. Jahrhunderts, Regensburg 1990
Silbiger, Alexander (red.): Keyboard Music Before 1700, New York 1995
Smith, Rollin: Playing the Organ Works of César Franck, Stuyvesant 1997
Snyder, Kerala: Dieterich Buxtehude, Kraków 2010
Soderlund, Sandra: Organ Technique. An Historical Approach, Chapel Hill, 1986
Williams, Peter: Johann Sebastian Bachs Orgelwerke, t. I-III, Mainz 1996-2000

Literatura uzupełniająca: Literatura w języku polskim:
Brzezińska, Barbara: Repertuar polskich tabulatur organowych z pierwszej połowy XVI wieku, Kraków 1987
Chwałek Jan: Budowa organów, Warszawa 1971
Ocenianie wykonań muzycznych, Warszawa 2007
Wilkowska-Chomińska, Krystyna: Twórczość Mikołaja z Krakowa, Kraków 1967

Literatura obcojęzyczna (wybrane hasła lub fragmenty):
Caldwell, John: English Keyboard Music before the Nineteenth Century, Oxford 1973
Dirksen, Peter: Samuel Schmidt, Heinrich Scheidemann und die Toccata, w: Schütz-Jahrbuch 22 (2000)
Dirksen, Peter: The Keyboard Music of Jan Pieterszoon Sweelinck, Utrecht 1997
Eggebrecht, Hans Heinrich: Die Orgelbewegung, Stuttgart 1967
French Organ Music from the Revolution to Franck and Widor, Rochester 1997
Gorenstein, Nicolas: L'orgue post-classique. Du Concert Spirituel a Cavaillé-Coll, Paris 1993
Haselböck, Martin: Franz Liszt und die Orgel, Wien 1999
Hefling, Stephen E.: Rhytmic Alteration in Seventeenth- and Eighteenth-Century Music, New York 1993
Murray, Michael: French Masters of the Organ, New Haven 1998
Ochse, Orpha: Organist and Organ Playing in Nineteenth-Century France ad Belgium, Bloomington 1994
Oosten, Ben van: Charles-Marie Widor. Vater der Orgelsymphonie, Paderborn 1997
Salmen, Walter (red.): Orgel und Orgelspiel im 16. Jahrhundert, Innsbruck 1978
Salmen, Walter (red.): Zur Orgelmusik im 19. Jahrhundert, Innsbruck 1993
Smith, Rollin: Louis Vierne. Organist of Notre-Dame Cathedral, Hillsdale, NY 1999
Smith, Rollin: Towards An Authentic Interpretation of the Organ Works of César Franck, Hillsdale, NY 2001
Steed, Graham: The Organ Works of Marcel Dupré, Hillsdale, NY 1999
Wolff, Christoph: Johann Sebastian Bach. The Learned Musician, New York 2001