Terapia logopedyczna dzieci z uszkodzeniami słuchu (konwersatorium) - 2018/2019

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:dr Renata Kołodziejczyk
Organizator:Wydział Nauk Społecznych - Instytut Pedagogiki
Liczba godzin tydzień/semestr: 2/30
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
Zapoznanie z warsztatem pracy surdologopedy. Przedstawienie metod badania diagnozy i terapii surdologopedycznej. Celem przedmiotu jest przygotowanie do aktywnej współpracy pedagoga z surdologopedą, a także do uczestniczenia w terapii mowy dziecka z uszkodzeniami narządu słuchu.
Wymagania wstępne
Student musi posiadać obowiązkowo wiedzę z zakresu rozwoju mowy dziecka oraz podstaw logopedii. Zalecane są kompetencje z zakresu diagnozy i terapii zaburzeń mowy, audiologii pedagogicznej z elementami audioprotetyki oraz fonetyki i fonologii języka polskiego.
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
K_W15 Ma uporządkowaną wiedzę o uczestnikach działalności edukacyjnej, wychowawczej, opiekuńczej, kulturalnej, pomocowej i terapeutycznej, religijnej i animacyjnej, pogłębioną w wybranych zakresach.


UMIEJĘTNOŚCI
K_U09 Potrafi generować autorskie, oryginalne rozwiązania złożonych problemów pedagogicznych i prognozować przebieg ich rozwiązywania oraz przewidywać skutki planowanych działań w określonych obszarach praktycznych.
K_U10 Potrafi wybrać i zastosować właściwy dla danej działalności pedagogicznej sposób postępowania, potrafi dobierać środki i metody pracy w celu efektywnego wykonania pojawiających się zadań zawodowych.
K_U12 Potrafi pracować w zespole; umie wyznaczać oraz przyjmować wspólne cele działania; potrafi przyjąć rolę lidera w zespole, animować do konkretnych działań.
KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K_K06 Odznacza się odpowiedzialnością za własne przygotowanie do pracy, podejmowane decyzje i prowadzone działania oraz ich skutki, czuje się odpowiedzialny za i wobec ludzi, dla których dobra stara się działać, wyraża taką postawę w środowisku specjalistów i pośrednio modeluje to podejście wśród innych.
Metody dydaktyczne
wykład i pogadanka z prezentacją multimedialną, analiza zachowań komunikacyjnych na nagraniach wideo, analiza tekstów dziecięcych, praca w grupach, prezentacja praktyczna działań diagnostycznych i terapeutycznych, prezentacja efektów pracy grupowej studentów.
Treści programowe przedmiotu
1. Rozwój mowy dziecka z uszkodzonym narządem słuchu
a) Czynniki wpływające na kształtowanie się mowy dzieci z uszkodzonym narządem słuchu;.
b) Rozwój mowy dzieci kształconych różnymi metodami;
c) Zaburzenia mowy u dzieci z różnym stopniem uszkodzenia narządu słuchu.
2. Zakres obowiązków i kompetencji surdologopedy
a) Pierwsze spotkanie z surdologopedą: informacje i pomoc, jaką może uzyskać rodzic;
b) Cele indywidualnych zajęć logopedycznych;
c) Współpraca z rodzicami;
d) Współpraca ze szkołą.
3. Badanie i diagnoza surdologopedyczna
a) Wywiad;
b) Wstępna orientacyjna ocena stanu dziecka oraz jego komunikacji przedjęzykowej i językowej ;
c) Narzędzia do badania rozwoju językowego dziecka (KOZK, Kwestionariusz Inwentarza Mowy – Mac Car Tur) – obserwacja;
d) Analiza wyników innych badań specjalistycznych (badanie audiologiczne, psychologiczne,foniatryczne,neurologiczne i inne);
e) Etapy stawiania diagnozy surdolopedycznej;
f) Wybór metody kształcenia językowego
4.Terapia surdologopedyczna – programowanie języka/ metody wychowania językowego osób z uszkodzeniami słuchu.
5. Rozwijanie systemu leksykalno-semantycznego i syntaktycznego
a). rozwój słownictwa;
b). budowanie właściwych pól znaczeniowych;
c). praca nad gramatyczną warstwą języka.
6. Rozwijanie sprawności artykulacyjnej
a) Praca nad artykulacją;
b) Praca nad prozodią.
7. Praca nad głosem i logorytmika w surdologopedii.
8. Formy aktywizacji językowej dziecka w domu.
9. Komputer i aparatura specjalistyczna pomocna w pracy surdologopedy.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Sposoby weryfikacji efektów:
kolokwium teoretyczne z zakresu rozwoju mowy oraz zasad diagnozy i terapii dziecka z uszkodzeniem sluchu.
Praca praktyczna: diagnoza surdologopedyczna wykonana w zespole współpracującym oraz przykłady ćwiczeń terapeutycznych dostosowanych do aktualnych umiejętności dziecka.
Ocena niedostateczna:
Nie potrafi opisać specyfiki rozwoju mowy dziecka z uszkodzonym słuchem oraz zasad diagnozowania oraz programowania i prowadzenia jego terapii. Nie potrafi prowqadzić obserwacji, gromadzić materiału diagnostycznego oraz dokonywać jego analizy. Nie potrafi współpracować w zespole diagnostycznym. Nie potrafi wziąć odpowiedzialności za terminowe i sumienne wykonanie swojego zadania diagnostycznego. Nie potrafi zaplanować procesu terapeutycznego oraz przygotować materiałów do do jego realizacji.
Ocena dostateczna:
Potrafi opisać najważniejsze etapy i cechy rozwoju mowy dziecka z uszkodzonym słuchem oraz wymienić niektóre zasady diagnozowania. Potrafi wymienić narzedzia służące do diagnozy surdologopedycznej. Opisuje najważniejsze zasady programowania i prowadzenia terapii. Potrafi prowadzić niezbyt uważną i wnikliwą obserwację, zgromadzić ubogi materiał diagnostyczny oraz dokonywać jego analizy. Podejmuje współpracę w zespole diagnostycvznym, choć nie wywiazuje się sumiennie ze wszystkich powierzonych mu zadań. Potrafi zaplanować najważniejsze elementy procesu terapeutycznego oraz przygotować materiały do jego realizacji.
Ocena dobra:
Potrafi syntetycznie opisać wszystkie etapy i cechy rozwoju mowy dziecka z uszkodzonym słuchem oraz wymienić wszystkie zasady diagnozowania. Potrafi wymienić i krótko opisać narzędzia służące do diagnozy surdologopedycznej. Opisuje zasady programowania i prowadzenia terapii. Potrafi prowadzić uważną obserwację, zgromadzić dość obszerny materiał diagnostyczny oraz dokonywać jego analizy. Podejmuje współpracę w zespole diagnostycvznym, wywiazuje się ze wszystkich powierzonych mu zadań. Potrafi zaplanować najważniejsze elementy procesu terapeutycznego oraz przygotować materiały do jego realizacji.
Ocena bardzo dobra:
Potrafi wnikliwie opisać wszystkie etapy i cechy rozwoju mowy dziecka z uszkodzonym słuchem oraz wymienić i scharakteryzować wszystkie zasady diagnozowania. Potrafi wymienić, opisać umotywować zastosowanie narzędzi służących do diagnozy surdologopedycznej. Opisuje zasady programowania i prowadzenia terapii. Potrafi prowadzić uważną obserwację, zgromadzić obszerny materiał diagnostyczny oraz dokonywać jego wnikliwej analizy. Podejmuje współpracę w zespole diagnostycznym, wywiazuje się ze wszystkich powierzonych mu zadań, jest kreatywnym uczestnikiem, chętnie podejmuje rolę lidera w zespole. Potrafi zaplanować wszystkie elementy procesu terapeutycznego oraz przygotować materiały dydaktyczne.
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Literatura podstawowa:
Surdologopedia. Teoria i praktyka. Logopedia XXI wieku (2015), Red. E. Muzyka-Furtak, Wydawnictwo Harmonia. Gdańsk.
Krakowiak K., (2012), Dar języka. Podręcznik wychowania językowego dzieci i młodzieży z uszkodzeniami narządu słuchu. Wydawnictwo KUL, Lublin.
Literatura uzupełniajaca:
G. Gunia (2006): Terapia logopedyczna dzieci z zaburzeniami słuchu i mowy. Wybrane problemy teorii i praktyki surdologopedycznej. Kraków, Oficyna Wydawnicza „IMPULS”
K.Kurkowski (1996): Mowa dzieci sześcioletnich z uszkodzonym narządem słuchu. Komunikacja językowa i jej zaburzenia. Lublin, UMCS.
K.Krakowiak (1995): Fonogesty jako narzędzie formowania języka dzieci z uszkodzonym słuchem. Komunikacja językowa i jej zaburzenia. Lublin, UMCS.
A. Rakowska (1992): Rozwój systemu gramatycznego u dzieci głuchych. Kraków.
M. Korendo: Jak dzieci niesłyszące czytają podręczniki szkolne.
D. Bouret (1996): Mowa dziecka.Wychowanie dwujęzykowe dziecka niesłyszącego. Tł. T. Gałkowski. Warszawa, WsiP.
A. Korzon (1996): Totalna komunikacja.
L. Gepartowa (1968): Źródła trudności w przyswajaniu języka przez dzieci głuche.Warszawa, PWN.
Listy o wychowaniu dziecka z wadą słuchu. (1995), John Tracy Clinic. Warszawa, PZG.
Cieszyńska J. (2001): Diagnozowanie i opis zachowań językowych dziecka z wadą słuchu. W: Zaburzenia mowy. Mowa – Teoria – Praktyka. Red. S. Grabias, Wyd. UMCS, s. 275 –279.
Krakowiak K., Panasiuk M. (1992): Umiejętności komunikacyjne dziecka z uszkodzonym sluchem. Komunikacja językowa i jej zaburzenia, t. 3 , Lublin, UMCS.
Styczek I. (1982): Badanie i kształtowanie słuchu fonematycznego (komentarz i tablice). Warszawa.
Rocławski B. (1991): Słuch fonemowy i fonetyczny. Teoria i praktyka. Gdańsk.
Krawiec M.: Test do badania kompetencji językowej dzieci z UNS.
Kierunek studiów: Pedagogika (stacjonarne I stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok II - Semestr 3
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę
Etap:Rok III - Semestr 5
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę
Kierunek studiów: Pedagogika (stacjonarne II stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok I - Semestr 1
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę
Etap:Rok II - Semestr 3
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Zal. na ocenę