Dydaktyka specjalna (wykład) - 2018/2019

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:dr Aleksandra Borowicz
Organizator:Wydział Nauk Społecznych - Instytut Pedagogiki
Liczba godzin tydzień/semestr: 2/30
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1 - zapoznanie studentów z dydaktyką specjalną jako nauką i podstawowymi zagadnieniami dotyczącymi prawidłowo realizowanego procesu kształcenia
C2 - kształtowanie umiejętności projektowania i realizowania procesu dydaktycznego uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.
Wymagania wstępne
Znajomość zagadnień z przedmiotu: Dydaktyka ogólna,
Znajomość zagadnień z przedmiotu: Pedagogika specjalna
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
K_W03 ma uporządkowaną wiedzę na temat wychowania i kształcenia osób ze specjalnymi potrzebami rozwojowymi i edukacyjnymi oraz uwzględnia ich potrzeby biologiczne, psychologiczne i zdrowotne oraz ich podstawy ontologiczne, antropologiczne, aksjologiczne i społeczno-kulturowe; zna i rozróżnia specyfikę procesów: nauczania, kształcenia, wychowania;
K_W13 ma elementarną, uporządkowaną wiedzę na temat nauk o wychowaniu, subdyscyplin pedagogiki specjalnej oraz nauk pomocniczych pedagogiki, obejmującą ich terminologię, teorię i metodykę - ze szczególnym uwzględnieniem dydaktyki specjalnej
UMIEJĘTNOŚCI
K_U02 potrafi wykorzystywać podstawową wiedzę teoretyczną z zakresu pedagogiki specjalnej oraz powiązanych z nią dyscyplin w celu analizowania i interpretowania problemów rehabilitacyjnych, edukacyjnych, wychowawczych, opiekuńczych, terapeutycznych, kulturalnych i pomocowych, dotyczących oddziaływań skierowanych do osób ze specjalnymi potrzebami rozwojowymi i edukacyjnymi, a także motywów, modeli i wzorów ludzkich zachowań;
K_U09 potrafi ocenić przydatność typowych metod, procedur i dobrych praktyk do realizacji zadań związanych z różnymi sferami działalności pedagoga specjalnego;
KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K_K02 docenia znaczenie nauk pedagogicznych i pedagogiki specjalnej dla edukacji i prawidłowego funkcjonowania osób z deficytami rozwoju oraz zaburzeniami psychofizycznego i/lub społecznego funkcjonowania w okresie całego życia tych osób, utrzymania i rozwoju prawidłowych więzi w środowiskach społecznych, jak też odnosi zdobytą wiedzę do projektowania działań zawodowych;
K_K21 docenia wartość nauk pedagogicznych jak i tych jej subdyscyplin, których zasoby ukierunkowane są na pomoc ludziom zagrożonym i niedostosowanym społecznie;
K_K19 Ma świadomość konieczności zindywidualizowanych działań pedagogicznych w stosunku do uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi;
Metody dydaktyczne
Wykład konwersatoryjny
Dyskusja
Treści programowe przedmiotu
1. Dydaktyka specjalna jako nauka teoretyczna i empiryczna. Podział dydaktyki specjalnej.
2. Dydaktyka specjalna w kontekście porównawczym i interdyscyplinarnym.
3. Dydaktyka specjalna w kontekście tematycznym i metodologicznym dydaktyki ogólnej i pedagogiki specjalnej, psychologii, socjologii, pedeutologii.
4. Dydaktyka specjalna a humanistyczne koncepcje kształcenia i pedagogiczne standardy europejskie.
5. Koncepcje i systemy dydaktyczne kształcenia specjalnego.
6. Wzorce edukacyjne a dydaktyka specjalna.
7. Dydaktyka specjalna a metodyki nauczania na poszczególnych etapach edukacji.
8. Podział dydaktyki specjalnej: dydaktyka korekcyjna, dydaktyka resocjalizacyjna, dydaktyka wspierająca uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, oligofrenodydaktyka, surdodydaktyka, tyflodydaktyka.
9. Zasady, metody, proces kształcenia w aspekcie trudności związanych ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.
10. Ewaluacja i efektywność w kształceniu specjalnym. Miejsce i rola dydaktyki specjalnej w szkolnictwie ogólnodostępnym.
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Ocena niedostateczna
Student:
Błędnie określa pojęcie dydaktyki specjalnej oraz pojęć jej pokrewnych, nie zawsze prawidłowo dokonuje podziału dydaktyki specjalnej oraz ukazuje ją na tle dydaktyki ogólnej; wskazuje nieliczne sposoby pracy z uczniem ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi - myli zasady zasady i metody pracy oraz procesy kształcenia na poszczególnych etapach edukacyjnych
Ocena dostateczna
Student:
Definiuje pojęcie dydaktyki specjalnej oraz opisuje niektóre pojęcia jej pokrewne, z błędami dokonuje podziału dydaktyki specjalnej oraz ukazuje ją w sposób pobieżny na tle dydaktyki ogólnej; wskazuje wybrane sposoby pracy z uczniem ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi - zna niektóre zasady, metody, czasami myli procesy kształcenia na poszczególnych etapach edukacyjnych
Ocena dobra
Student:
zna i definiuje pojęcie dydaktyki specjalnej oraz pojęcia jej pokrewne, dokonuje podziału dydaktyki specjalnej oraz ukazuje ją na tle dydaktyki ogólnej; wskazuje sposoby pracy z uczniem ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi - zasady metody, procesy kształcenia na poszczególnych etapach edukacyjnych
Ocena bardzo dobra
Student:
zna i definiuje pojęcie dydaktyki specjalnej oraz szczegółowo opisuje pojęcia jej pokrewne, dokonuje podziału dydaktyki specjalnej oraz ukazuje ją na tle dydaktyki ogólnej; wskazuje i wartościuje sposoby pracy z uczniem ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi - zasady metody, procesy kształcenia na poszczególnych etapach edukacyjnych
Literatura podstawowa i uzupełniająca
Byers R., Rose R., Jak zaplanować pracę z dziećmi o specjalnych potrzebach edukacyjnych, APS, Warszawa 2002
Baranowicz K. (2006). Pozadydaktyczne efekty edukacji integracyjnej dzieci niepełnosprawnych. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.
Chrzanowska I., Z badań nad ocenianiem uczniów szkół podstawowych dla upośledzonych umysłowo w stopniu lekkim, WSPS, Warszawa 1997
Głodkowska J. (red.) Dydaktyka specjalna w przygotowaniu do kształcenia uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. Warszawa: Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej.
Gruszczyk- Kolczyńska E. (2004). Dzieci ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się matematyki. Warszawa: WSiP.
Dykcik W. (red.), Społeczeństwo wobec autonomii osób niepełnosprawnych, Eruditus, Poznań 1996
Niemierko B. (2007). Kształcenie szkolne. Podręcznik skutecznej dydaktyki. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie i Profesjonalne.
M. Buk - Cegiełka, Elementy dydaktyki szkoły wyższej. Seria A. Metoda projektów w kształceniu studentów pedagogiki wczesnoszkolnej, Lublin 2018.
Kierunek studiów: Pedagogika specjalna (stacjonarne I stopnia)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok II - Semestr 4
Punkty ECTS: 2
Forma zaliczenia: Egzamin