Prawo zakonne (wykład) - 2017/2018

Opis zajęć
Informacje ogólne
Prowadzący:Ks. dr hab. Ambroży Skorupa prof. KUL
Organizator:Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji - Instytut Prawa Kanonicznego
Liczba godzin tydzień/semestr: 25
Kod ECTS:10900-0205-0200WYK0044
Język wykładowy:Język polski
Cele przedmiotu
C1:Przedstawienie studentom informacji dotyczących instytutów dotyczących prawa instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia Apostolskiego;
C2: Przedstawienie rolo osób konsekrowanych w ludzie Bożym
C3:Przesdtawieenie zadań apostolskich osób konsekrowanych.
Wymagania wstępne
ZAŁOŻENIA: W ramach wykładu studenci zapoznają się z regulacją prawną dotyczącą instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego. Treścią wykładu jest: analiza instytucji właściwych instytutom życia konsekrowanego; historia życia zakonnego oraz poznanie roli izk w Kościele powszechnym i partykularnym.
CEL WYKŁADU: Studenci zobowiązani są poznać regulacje prawne norm prawa kanonicznego dotyczących życia zakonnego jak również ich interpretację. Każdego studenta obowiązuje znajomość literatury przedmiotu z tego języka, z którego zaliczył lektorat.
w zakresie wiedzy:
a)zapoznanie się ze specyfiką życia konsekrowanego oraz z jego specyficznymi instytucjami, jego rolą w Kościele powszechnym i partykularnym;
b)rozumieć pojęcia i terminologię występującą w prawie instytutów życia konsekrowanego;
w zakresie postaw:
a)zdobywanie umiejętności poznania struktury ludu Bożego;
b)kształtowanie postawy szacunku wobec różnych stanów w Kościele;
c)rozróżnienie specyfiki różnych form życia konsekrowanego oraz ich roli w Kościele;
w zakresie umiejętności:
a)kształtowanie umiejętności krytycznego analizowania i oceny informacji z zakresu prawa zakonnego
b)wypracowywanie umiejętności aktywnego, twórczego uczestniczenia w życiu Kościoła każdego zgodnie ze swoim stanem (w wykładach uczestniczą świeccy, duchowni i osoby zakonne)
c)w postawie chrześcijanina i absolwenta KUL wymagana jest postawa szacunku odnoście do różnych form życia stanów w Kościele.
Efekty kształcenia dla przedmiotu
WIEDZA
W1: Opanowanie podstawowych pojęć związanych z prawem instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego;
W2: Zrozumienie miejsca prawa instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego w strukturze Kościoła powszechnego
W3: Opanowanie regulacji kościelnych dotyczących roli instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego w Kościele powszechnym;
W4:Opanowanie regulacji prawnych dotyczących statusu prawnego instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego w Kościele partykularnym.

UMIEJĘTNOŚCI
U1: Student powinien rozróżnić specyfikę życia konsekrowanego od innych stanów w Kościele;
U2: Student zobowiązany jest umieć ocenić kompetencje poszczególnych instytucji specyficznych dla życia konsekrowanego;
U3: Student powinien zdobyć umiejętność oceny zaangażowania osób konsekrowanych w działalność społeczną i polityczną;
U4: Student zobowiązany jest umieć ocenić podstawy teologiczne i prawne zaangażowania osób konsekrowanych w Kościele i społeczeństwie .
KOMPETENCJE SPOŁECZNE (POSTAWY)
K1:Umiejętność prowadzenia dialogu w grupie;
K2: Umiejętność rozumienia poszczególnych struktur w Kościele i społeczeństwie;
K3: Umiejetnośc przyjęcia decyzji kompetentnych władz kościelnych;
K4: Kształtowanie umiejętności współpracy.
Metody dydaktyczne
Wykład prowadzącego, angażowanie studentów do dyskusji, zadawanie pytań przez studentów.
Treści programowe przedmiotu
Wymień i określ formy życia konsekrowanego
Pochodzenie życia konsekrowanego
Rodzaje instytutów życia konsekrowanego
Kompetentna władza do erygowania instytutu życia konsekrowanego
Kompetentna władza do interpretacji rad ewangelicznych
Egzempcja
Autonomia
Zależność instytutów życia konsekrowanego od Stolicy Apostolskiej
Zależność instytutów życia konsekrowanego od biskupa diecezjalnego
Prawo własne instytutów życia konsekrowanego
Władza przełożonych i kapituł
Przyjęcie do instytutu życia konsekrowanego iżk
Rady ewangeliczne
Dom zakonny – określenie oraz istotne elementy
Warunki ważnej erekcji domu zakonnego
Skutki prawne pisemnej zgody biskupa diecezjalnego
Warunki godziwej erekcji domu zakonnego
Zniesienie domu zakonnego
Urząd przełożonego
Przełożeni wyżsi – określenie
Prowincja zakonna
Najwyższy przełożony – powierzenie urzędu i zakres władzy
Obowiązki przełożonych
Powierzenie urzędu przełożonego
Warunki nominacji
Powierzenie urzędu po wyborze
Sakrament pokuty w instytutach zakonnych
Kapituła generalna – określenie
Zadania kapituły generalnej
Skład kapituły generalnej
Inne kapituły
Organy uczestnictwa i konsultacji
Warunki ważnego przyjęcie do nowicjatu
Przyjęcie do nowicjatu – kompetentna władza
Przyjmowanie duchownych diecezjalnych
Dokumenty wymagane przed przyjęciem do nowicjatu
Formacja w nowicjacie – czas trwania
Formacja w nowicjacie- miejsce
Istotne elementy profesji zakonnej
Podział profesji zakonnej
Warunki ważnej profesji czasowej
Warunki ważnej profesji wieczystej
Cel formacji zakonnej
Obowiązki duchowe zakonników
Obowiązek przebywania z domu zakonnym
Klauzura zakonna – określenie i jej rodzaje
Apostolstwo instytutów
Zależność osób zakonnych od biskupów
Zależność od władzy przełożonego
Istotne elementy apostolstwa zakonników
Powierzenie zakonnikowi urzędu diecezjalnego
Przejście do innego instytutu – kompetencje i zadania władzy zakonnej
Zmiana formy życia konsekrowanego
Próba wstępna – czas trwania
Eksklaustracja – pojęcie i jej rodzaje
Kompetencje władzy zakonnej w wydaniu indultu eksklaustracyjnego
Kompetencje władzy kościelnej w nałożeniu dekretu eksklaustracyjnego
Skutki prawne eksklaustracji
Opuszczenie instytutu po profesji czasowej
Opuszczenie instytutu po profesji wieczystej
Indult odejścia dla osób duchownych członków instytutu
Rodzaje wydalenie
Wydalenie ipso facto
Wydalenie obligatoryjne
Wydalenie fakultatywne
Prawa zakonnika oskarżonego
Warunki ważnego dekretu wydalającego
Skutki prawne dekretu wydalającego
Wydalenie z domu zakonnego
Konferencje wyższych przełożonych
Geneza instytutów świeckich
Kanoniczna aprobata instytutów świeckich
Istotne elementy instytutów świeckich
Konsekracja w instytutach świeckich
Apostolstwo w instytutach świeckich
Świeckość w instytutach świeckich
Inkardynacja duchownych członków instytutów świeckich
Obowiązki członków instytutów świeckich
Prawo własne w instytutach świeckich
Święte więzy w instytutach świeckich
Prawo dopuszczania do instytutu świeckiego
Próba wstępna – warunki ważnego dopuszczenie
Cel i czas trwania próby wstępnej
Czasowe włączenie, minimalny czas trwania
Włączenie definitywne
Opuszczenie instytutu świeckiego
Określenie stowarzyszenia życia apostolskiego
Erekcja domu stowarzyszenia życia apostolskiego
Zarząd stowarzyszenia
Włączenie do stowarzyszenia i jego skutki
Odejście ze stowarzyszenia
Kryteria oceny i sposoby weryfikacji zakładanych efektów kształcenia
Ocena niedostateczna

Ocena dostateczna:
Na poziomie wiedzy:
znajomość podstawowych pojęć i instytucji związanych z prawem instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego;
Zrozumienie miejsca prawa instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego w strukturze KPK 1983
Na poziomie umiejętności:
Student powinien umieć rozróżnić specyfikę życia konsekrowanego od innych stanów w Kościele;
Na poziomie kompetencji społecznych:
Umiejętność prowadzenia dialogu w grupie
Ocena dobra:
jak wyżej oraz;
Na poziomie wiedzy:
Zrozumienie miejsca prawa instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego w strukturze Kościoła powszechnego;
Na pozimie umiejętności:
Umiejętność oceny kompetencji poszczególnych instytucji specyficznych dla instytutów życia konsekrowanego
Na poziomie kompeterncji społecznych:
Zrozumienie poszczególnych struktur w Kościele i społeczeństwie;
Ocena bardzo dobra
Jak na ocenę dobrą oraz:
Na poziomie wiedzy:
Znajomość regulacji prawnych dotyczących statusu prawnego instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego w Kościele partykularnym
Na poziomie umiejętności:
Umiejętność oceny zaangażowania osób konsekrowanych w działalność społeczną i polityczną;
Na poziomie umiejętności:
Kształtowanie umiejętności współpracy dla osiągnięcia określonego celu



Ocena dostateczna:
Na poziomie wiedzy:
znajomość podstawowych pojęć i instytucji związanych z prawem instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego;
Zrozumienie miejsca prawa instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego w strukturze KPK 1983
Na poziomie umiejętności:
Student powinien umieć rozróżnić specyfikę życia konsekrowanego od innych stanów w Kościele;
Na poziomie kompetencji społecznych:
Umiejętność prowadzenia dialogu w grupie
Ocena dobra:
jak wyżej oraz;
Na poziomie wiedzy:
Zrozumienie miejsca prawa instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego w strukturze Kościoła powszechnego;
Na pozimie umiejętności:
Umiejętność oceny kompetencji poszczególnych instytucji specyficznych dla instytutów życia konsekrowanego
Na poziomie kompeterncji społecznych:
Zrozumienie poszczególnych struktur w Kościele i społeczeństwie;
Ocena bardzo dobra
Jak na ocenę dobrą oraz:
Na poziomie wiedzy:
Znajomość regulacji prawnych dotyczących statusu prawnego instytutów życia konsekrowanego i stowarzyszeń życia apostolskiego w Kościele partykularnym
Na poziomie umiejętności:
Umiejętność oceny zaangażowania osób konsekrowanych w działalność społeczną i polityczną;
Na poziomie umiejętności:
Kształtowanie umiejętności współpracy dla osiągnięcia określonego celu
Literatura podstawowa i uzupełniająca
LITERATURA OBOWIĄZKOWA:
1.Sobór Watykański II
Konstytucja dogmatyczna o Kościele Lumen gentium
Dekret o przystosowanej odnowie życia zakonnego Perfectae caritatis
Sobór Watykański II. Konstytucje. Dekrety. Deklaracje. Pallottinum.
2.Codex Iuris Canonici auctoritate Ioannis Pauli PP. Promulgatus. Kodeks Prawa Kanonicznego. Przekład zatwierdzony przez Konferencję Episkopatu. Pallottinum 1984.
3.Joannes Paulus II. Exhortatio apostolica. Redemptionis donum. AAS 76:1984 p. 513-546.
4.Jan Paweł II. Adhortacja apostolska Vita consecrata. Libreria Editrice Vaticana 1996.
5.Code de droit canonique bilingu et annoté. 3e edition 2007sous la direction de E. Caparros et H. Aubé avec la collaboration de J. I. Arrieta et D. le Tourneau. Montreal 2008
6.R. Henseler Ordensrecht. (Kan. 573-746). W: Münstericher Kommentar zum Codex Iuris Canonici unter besonderer Berücksichtigung der Rechtlage in Deutschland, Österreich und der Schweitz. Hrsg. K. Lüdicke. Essen 1996.
6.Autonomia zakonów a Kościół partykularny, red. B. Zubert, Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin 1991.
7.Służba i praca, red.: B. Zubert, E Szczot, Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin 1996.
8.B. Zubert. Komentarz do Kodeksu Prawa Kanonicznego z 19983 r. cz. II. Redakcja Wydawnictw KUL, Lublin 1990.
9.B. Zubert, Pro iure et vita. Wybór pism, przygotowała E. Szczot, Wydawnictwo KUL, Lublin 2005.
LITERATURA UZUPEŁNIAJĄCA:
1.F. Bogdan Prawo zakonów, instytutów świeckich i stowarzyszeń życia apostolskiego. Poznań 1988.
2.A. Chrapkowski, J Krzywda., Instytuty życia konsekrowanego, w: Komentarz do Kodeksu prawa kanonicznego. T.II.2 Księga II. Lud Boży, cz. III, Instytuty życia konsekrowanego i stowarzyszenia życia apostolskiego, red. J. Krukowski [i in.] Pallotinum 2006 s. 7-144.
3.Skorupa A., Słuszna autonomia instytutów zakonnych w Kościele łacińskim, Wydawnictwo Salwator Kraków 2002. ss. 222.
Kierunek studiów: Prawo Kanoniczne (niestacjonarne jednolite magisterskie)
Lokalizacja w planach rocznych:
Etap:Rok IV - Semestr 8
Punkty ECTS: 5
Forma zaliczenia: Egzamin
Lokalizacja w programie modułowym:
Moduł programowy:Moduł 4 – przedmioty kształcenia kierunkowego » Prawo zakonne (* ćwiczenia)
Efekty kształcenia:
K2A_K03docenia znaczenie prawa kanonicznego w funkcjonowaniu społeczności Kościoła, jego rolę w zachowywaniu porządku tej społeczności w wymiarze doczesnym, a szczególnie, jego ukierunkowanie na zbawienie człowieka
K2A_K06odznacza się odpowiedzialnością za własne przygotowanie do pracy, podejmowane decyzje i prowadzone działania oraz ich skutki, czuje się odpowiedzialny wobec ludzi, dla których dobra stara się działać, wyraża taką postawę w środowisku specjalistów, jak też modeluje taką postawę u osób obserwujących jego pracę
K2A_K07jest przekonany o konieczności i doniosłości zachowania się w sposób profesjonalny, przestrzegania etyki zawodu prawniczego, dostrzegania problemów moralnych i etycznych dylematów także swojego środowiska, poszukuje optymalnych rozwiązań i możliwości korygowania nieprawidłowości
K2A_K08ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa Kościoła we wszystkich jego wymiarach
K2A_U01potrafi wskazać i w pogłębiony sposób wyjaśnić źródła prawa kanonicznego oraz ich wzajemne relacje
K2A_U03potrafi właściwie analizować rozwój prawa kanonicznego i ukazywać jego związek z procesami zachodzącymi w społeczności Kościoła wywołującymi potrzebę normatywnych regulacji
K2A_U04potrafi sprawnie porozumiewać się za pomocą zwrotów prawniczych bezpośrednio i z wykorzystaniem współczesnych technik komunikacyjnych ze specjalistami z zakresu prawa, jak też z odbiorcami spoza grona specjalistów
K2A_U08potrafi posługiwać się ujęciami teoretycznymi i aplikować posiadane umiejętności w rozstrzygnięciach praktycznych określonych problemów prawnych w zakresie administracyjnym i procesowym
K2A_U11posiada pogłębioną umiejętność przygotowania wystąpień ustnych w dziedzinie nauk prawnych, szczególnie w dyscyplinie prawa kanonicznego, wykazując się oryginalnością prezentacji problemu i umiejętnością oceny logicznej norm prawnych oraz wyciągania właściwych wniosków
K2A_W01zna w zakresie rozszerzonym terminologię prawa kanonicznego oraz jej zastosowanie w innych pokrewnych dyscyplinach
K2A_W02ma rozszerzoną wiedzę o charakterze prawa kanonicznego, jego historycznych uwarunkowaniach, miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk
K2A_W03ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat specyfiki przedmiotowej i metodologicznej prawa kanonicznego
K2A_W04zna w zakresie pogłębionym aksjologię, sposoby i zasady stanowienia prawa, strukturę normy prawnej, typy wykładni prawnych i sposoby interpretacji prawa
K2A_W07ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat celu, organizacji i funkcjonowania instytucji Kościoła
K2A_W08ma pogłębioną wiedzę na temat relacji Kościoła do państwa i świeckich systemów prawnych
K2A_W09zna w zakresie pogłębionym akty normatywne powszechne i partykularne oraz sposoby ich aplikacji w wymiarze administracyjnym i sądowniczym
K2A_W11ma pogłębioną wiedzę o wrodzonym i własnym prawie Kościoła do karania za przestępstwa, podmiocie sankcji karnych, karach, sposobach ich wymierzania i ustania
K2A_W12zna w zakresie pogłębionym prawo publiczne Kościoła, zasady wolności religijnej w wymiarze wspólnotowym, działalność Stolicy Apostolskiej w stosunkach międzynarodowych
K2A_W13ma pogłębioną wiedzę na temat uwarunkowań prawnych poszczególnych stanów życia w Kościele, osób duchownych, zakonnych i świeckich
K2A_W14ma pogłębioną wiedzę na temat kanonicznego procesu karnego, instytucji procesowych, procedury wymierzania i deklarowania kar kanonicznych i środków karnych
K2A_W15zna w stopniu pogłębionym uprawnienia majątkowe Kościoła, kościelne podmioty prawne, legalne sposoby pozyskiwania dóbr i ich alienacji
Etap:Rok V - Semestr 10
Punkty ECTS: 5
Forma zaliczenia: Egzamin
Lokalizacja w programie modułowym:
Moduł programowy:Moduł 4 – przedmioty kształcenia kierunkowego » Prawo zakonne (* ćwiczenia)
Efekty kształcenia:
K2A_K03docenia znaczenie prawa kanonicznego w funkcjonowaniu społeczności Kościoła, jego rolę w zachowywaniu porządku tej społeczności w wymiarze doczesnym, a szczególnie, jego ukierunkowanie na zbawienie człowieka
K2A_K06odznacza się odpowiedzialnością za własne przygotowanie do pracy, podejmowane decyzje i prowadzone działania oraz ich skutki, czuje się odpowiedzialny wobec ludzi, dla których dobra stara się działać, wyraża taką postawę w środowisku specjalistów, jak też modeluje taką postawę u osób obserwujących jego pracę
K2A_K07jest przekonany o konieczności i doniosłości zachowania się w sposób profesjonalny, przestrzegania etyki zawodu prawniczego, dostrzegania problemów moralnych i etycznych dylematów także swojego środowiska, poszukuje optymalnych rozwiązań i możliwości korygowania nieprawidłowości
K2A_K08ma świadomość odpowiedzialności za zachowanie dziedzictwa Kościoła we wszystkich jego wymiarach
K2A_U01potrafi wskazać i w pogłębiony sposób wyjaśnić źródła prawa kanonicznego oraz ich wzajemne relacje
K2A_U03potrafi właściwie analizować rozwój prawa kanonicznego i ukazywać jego związek z procesami zachodzącymi w społeczności Kościoła wywołującymi potrzebę normatywnych regulacji
K2A_U04potrafi sprawnie porozumiewać się za pomocą zwrotów prawniczych bezpośrednio i z wykorzystaniem współczesnych technik komunikacyjnych ze specjalistami z zakresu prawa, jak też z odbiorcami spoza grona specjalistów
K2A_U08potrafi posługiwać się ujęciami teoretycznymi i aplikować posiadane umiejętności w rozstrzygnięciach praktycznych określonych problemów prawnych w zakresie administracyjnym i procesowym
K2A_U11posiada pogłębioną umiejętność przygotowania wystąpień ustnych w dziedzinie nauk prawnych, szczególnie w dyscyplinie prawa kanonicznego, wykazując się oryginalnością prezentacji problemu i umiejętnością oceny logicznej norm prawnych oraz wyciągania właściwych wniosków
K2A_W01zna w zakresie rozszerzonym terminologię prawa kanonicznego oraz jej zastosowanie w innych pokrewnych dyscyplinach
K2A_W02ma rozszerzoną wiedzę o charakterze prawa kanonicznego, jego historycznych uwarunkowaniach, miejscu w systemie nauk i relacjach do innych nauk
K2A_W03ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat specyfiki przedmiotowej i metodologicznej prawa kanonicznego
K2A_W04zna w zakresie pogłębionym aksjologię, sposoby i zasady stanowienia prawa, strukturę normy prawnej, typy wykładni prawnych i sposoby interpretacji prawa
K2A_W07ma pogłębioną i uporządkowaną wiedzę na temat celu, organizacji i funkcjonowania instytucji Kościoła
K2A_W08ma pogłębioną wiedzę na temat relacji Kościoła do państwa i świeckich systemów prawnych
K2A_W09zna w zakresie pogłębionym akty normatywne powszechne i partykularne oraz sposoby ich aplikacji w wymiarze administracyjnym i sądowniczym
K2A_W11ma pogłębioną wiedzę o wrodzonym i własnym prawie Kościoła do karania za przestępstwa, podmiocie sankcji karnych, karach, sposobach ich wymierzania i ustania
K2A_W12zna w zakresie pogłębionym prawo publiczne Kościoła, zasady wolności religijnej w wymiarze wspólnotowym, działalność Stolicy Apostolskiej w stosunkach międzynarodowych
K2A_W13ma pogłębioną wiedzę na temat uwarunkowań prawnych poszczególnych stanów życia w Kościele, osób duchownych, zakonnych i świeckich
K2A_W14ma pogłębioną wiedzę na temat kanonicznego procesu karnego, instytucji procesowych, procedury wymierzania i deklarowania kar kanonicznych i środków karnych
K2A_W15zna w stopniu pogłębionym uprawnienia majątkowe Kościoła, kościelne podmioty prawne, legalne sposoby pozyskiwania dóbr i ich alienacji
Terminarz:
DataDzieńSalaGodz.od-do
2018-03-08czwartekC-517 08:20 - 12:30
2018-03-22czwartekC-517 08:20 - 12:30
2018-04-19czwartekC-517 08:20 - 12:30
2018-05-17czwartekC-517 08:20 - 12:30
2018-06-07czwartekC-517 08:20 - 12:30